Türkiye Yapay Zekada Vites Artırıyor! Hedefte 5 Ülke Ve Küresel Standartlar Var

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen çalışmalar kapsamında Türkiye’nin yapay zeka alanındaki uluslararası bağlantılarının güçlendirilmesi, yerli teknoloji ve modellerin farklı pazarlara daha kolay ulaşması ve bölgesel iş birliklerinin artırılması amaçlanıyor. Bu kapsamda diplomatik temasların yanı sıra ortak projeler, veri paylaşımı ve teknolojik altyapı çalışmalarına ağırlık verilecek.

Türkiye Yapay Zeka Standartlarının Belirlenmesinde Daha Aktif Olacak

Türkiye’nin OECD Yapay Zeka İlkeleri, Küresel Yapay Zeka Güvenliği Ağı, Birleşmiş Milletler ve G20 bünyesindeki çalışmalara katkısını sürdürmesi öngörülüyor. Bunun yanında ISO/IEC, ITU ve UNESCO gibi yapay zekanın teknik standartları ile etik yönetişiminin ele alındığı platformlarda Türkiye’nin uzmanlığıyla daha fazla rol üstlenmesi hedefleniyor. Uluslararası alandaki çalışmalar yalnızca diplomatik temaslarla sınırlı tutulmayacak. Teknoloji ittifakları, veri paylaşım anlaşmaları ve ortak hesaplama altyapıları oluşturulması için farklı ülkelerle yeni modeller geliştirilmesi planlanıyor. Türkiye’nin yapay zeka ürünlerinin hedef pazarlarda kabulünü kolaylaştıracak karşılıklı tanıma ve uygunluk mekanizmalarının kurulması da gündemde bulunuyor.

2027’ye Kadar En Az 5 Ülkeyle İş Birliği Hedefleniyor

Eylem planında Türkiye’nin önümüzdeki döneme ilişkin somut hedefleri de belirlendi. Buna göre 2027 yılı sonuna kadar en az 5 ülkeyle yapay zeka alanında ikili çerçeve anlaşması yapılması, en az 3 uluslararası kuruluşla mutabakat sağlanması ve en az 3 hedef pazarda yerli yapay zeka ürünleri ile modellerinin ihracatını kolaylaştıracak iş birliklerinin başlatılması planlanıyor. Türkiye’nin uluslararası kuruluşlardaki çalışmalarında teknik görüşler ve pozisyon belgeleri hazırlaması, ortak bildirilere katkı sunması ve çalışma gruplarında daha aktif görev alması da hedefler arasında yer alıyor. Yapılan iş birliklerinin başarısı ise yalnızca imzalanan anlaşmalar üzerinden değerlendirilmeyecek; ortak projeler, test süreçleri, veri paylaşımı ve ihracata yönelik somut sonuçlar takip edilecek. Veri ve hesaplama kaynaklarının paylaşımında ise kişisel verilerin korunması, veri egemenliği, ulusal güvenlik, ticari sırlar ve fikri mülkiyet hakları dikkate alınacak.

Türk Dilleri İçin Ortak Büyük Dil Modeli Geliştirilecek

Türkiye’nin yapay zeka diplomasisindeki önemli başlıklarından biri de Türk dünyasıyla teknoloji iş birliğini geliştirmek olacak. Türk Devletleri Teşkilatı, İslam İşbirliği Teşkilatı ve D8 ülkeleriyle farklı alanlarda ortak projeler yürütülmesi planlanıyor. Türk Devletleri Teşkilatı üyesi en az iki ülkeyle pilot çalışma başlatılarak Oğuz, Kıpçak ve Karluk dil gruplarını kapsayan ortak bir Türk Dilleri Büyük Dil Modeli geliştirilmesi hedefleniyor. Modelin oluşturulmasında ortak teknolojik altyapı ve üye ülkelerin yüksek performanslı hesaplama kaynaklarından yararlanılması planlanıyor. Geliştirilecek modelin kamu hizmetleri, eğitim, çeviri, bilgiye erişim ve kültürel miras gibi alanlarda kullanılması öngörülüyor. Veri katkılarından lisanslama süreçlerine, fikri mülkiyet haklarından ticarileştirmeye kadar pek çok başlığın ortak bir yönetişim modeliyle düzenlenmesi planlanırken, modelin 2027 yılı sonuna kadar üretim ortamında kullanılabilir hale getirilmesi amaçlanıyor.

Tarım Ve Enerjide Yapay Zeka Pilotları Başlayacak

Bölgesel iş birliklerinde öncelik, doğrudan uygulanabilecek projelere verilecek. Tarım, enerji, sanayi ve ticaret gibi alanlarda D8 ülkeleriyle ortak pilot çalışmalar yapılması planlanırken, İslam İşbirliği Teşkilatı çatısı altında güvenilir yapay zeka kullanımı, kamu hizmetlerinde teknoloji kapasitesinin artırılması ve dijital okuryazarlık gibi konulara odaklanılacak. Türkiye ayrıca benzer iklim, dil veya ekonomik yapıya sahip ülkelerle tarım, enerji ve sağlık alanlarında ortak veri katalogları ve model uyarlama programları geliştirmeyi planlıyor. Başarılı sonuç veren pilot uygulamaların daha geniş uluslararası platformlara taşınması hedefleniyor.

Yapay Zeka İçin Ortak Veri Merkezleri Gündemde

Yapay zeka teknolojilerinin ihtiyaç duyduğu yüksek işlem gücü ve veri altyapısı konusunda da bölgesel ortaklıkların kurulması planlanıyor. Türk Devletleri Teşkilatı üyeleri, Körfez ülkeleri ve enerji ile internet bağlantısı açısından avantajlı konumdaki ülkelerle ortak veri merkezi ve hesaplama altyapısı seçenekleri değerlendirilecek. 2027 sonuna kadar en az 3 bölgesel ortakla kapasite geliştirme programının başlatılması, en az 2 stratejik ortakla ortak hesaplama altyapısı veya veri merkezi anlaşmasına gidilmesi hedefleniyor. Ayrıca farklı sektörlerde ortak veri katalogları ve yapay zeka model adaptasyon çalışmalarının hayata geçirilmesi planlanıyor. Bu kapsamda kurulacak bölgesel programlardan kamu çalışanları, araştırmacılar ve girişimcilerin de yararlanması amaçlanıyor. Türkiye’nin hedefi, yapay zeka teknolojisini yalnızca geliştiren değil, bölgesel ölçekte bilgi, altyapı ve insan kaynağı paylaşımını yöneten ülkelerden biri olmak.

İstanbul Yapay Zeka Diplomasisinin Merkezi Olacak

Türkiye’nin yapay zeka vizyonunda İstanbul’a da özel bir rol biçiliyor. Kentin, uluslararası yapay zeka çalışmalarının yanı sıra yatırımcılarla teknoloji girişimlerini buluşturan bir merkez haline getirilmesi planlanıyor. Küresel teknoloji etkinlikleri, yatırımcı toplantıları, demo organizasyonları ve ortak ürün geliştirme programlarının İstanbul merkezli yürütülmesi hedefleniyor. Terminal İstanbul gibi teknoloji odaklı platformların, Türkiye’nin uluslararası yapay zeka ekosistemini bir araya getiren önemli buluşma noktalarından biri olması bekleniyor.