• Haberler
  • Sağlık
  • Türkiye'de 4,37 Milyon Kişi Diyabet Hastası Olduğunu Bilmiyor!

Türkiye'de 4,37 Milyon Kişi Diyabet Hastası Olduğunu Bilmiyor!

Türkiye'de yaklaşık 10 milyon kişi diyabetle mücadele ederken, hastaların 4,37 milyonunun rahatsızlığından habersiz olduğu ortaya çıktı. Uzmanlar, belirti vermeden ilerleyebilen diyabete karşı erken tarama, sağlıklı beslenme ve hareketli yaşamın önemine dikkat çekiyor.

Haberin Özeti

  • • Türkiye'de yaklaşık 10 milyon kişi diyabetle yaşıyor. Bu kişilerin 4,37 milyonu hastalığının farkında değil.
  • • Diyabet artık genç yaşlarda da görülüyor. Uzmanlar, çocukluk çağından itibaren sağlıklı beslenme ve hareketli yaşam alışkanlıklarının kazandırılmasını öneriyor.
  • • Sağlıklı beslenme, kilo kontrolü ve haftada en az 150 dakika egzersiz, yüksek riskli kişilerde tip 2 diyabet ihtimalini yüzde 58 azaltabiliyor.

Türkiye'de diyabet vakalarındaki artış, hastalığın toplum sağlığı üzerindeki etkisini bir kez daha gündeme taşıdı. Kan şekeri yüksekliğiyle sınırlı kalmayan ve zaman içerisinde birçok organı etkileyebilen diyabet, milyonlarca kişinin yaşamını tehdit ediyor. Üstelik hastalığı taşıyan herkes durumunun farkında değil. Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Klinik Sorumlusu Doç. Dr. Murat Akarsu, Dünya Diyabet Günü kapsamında yaptığı değerlendirmede Türkiye'deki diyabet tablosuna ilişkin dikkat çekici rakamlar paylaştı. Uluslararası Diyabet Federasyonunun 2025 verilerine göre, Türkiye'de 20-79 yaş grubunda yaklaşık 10 milyon kişi diyabetle yaşıyor. Bu rakam erişkin nüfusun yüzde 16-17'sine karşılık geliyor.

Türkiye, Diyabet Görülme Sıklığında Avrupa'nın Üzerinde

Türkiye'de diyabetin yaygınlaşma hızına dikkat çeken Akarsu, 2010 yılında yapılan TURDEP-II araştırmasında erişkinlerde hastalık sıklığının yüzde 13,7 olarak ölçüldüğünü hatırlattı. Güncel veriler ise tablonun daha da ağırlaştığını gösteriyor. Avrupa Birliği ülkelerinde ortalama yüzde 9,8 seviyesinde bulunan diyabet sıklığının Türkiye'de yüzde 16-17 bandına çıkması, hastalığın ülkedeki boyutunu gözler önüne seriyor. Bu artışın arkasında yalnızca beslenme alışkanlıkları bulunmuyor. Günlük yaşamın giderek hareketsiz hale gelmesi, uzun süre masa başında çalışılması, motorlu ulaşımın yaygınlaşması ve fiziksel aktiviteye ayrılan zamanın azalması da diyabet riskini artıran etkenler arasında gösteriliyor. Türkiye'nin geleneksel yemek kültüründe sebze, baklagil, yoğurt, tam tahıl ve zeytinyağı gibi sağlıklı seçenekler bulunmasına rağmen son yıllarda beslenme düzeninin değiştiğine işaret eden Akarsu, rafine un ürünleri, beyaz ekmek, pirinç pilavı, hamur işleri, şekerli içecekler ve paketli atıştırmalıkların tüketimindeki artışın metabolik sağlığı olumsuz etkilediğini belirtti. Özellikle büyükşehirlerde işe ulaşmak için harcanan uzun süreler, yoğun çalışma temposu ve yürüyüş alanlarının yetersizliği hareketli yaşamın önündeki engeller arasında yer alıyor. Akarsu'ya göre diyabetle mücadele değerlendirilirken kişinin bireysel tercihleri kadar ekonomik şartlar, eğitim düzeyi ve yaşadığı çevre de dikkate alınmalı.

Diyabet Artık Yalnızca İleri Yaş Hastalığı Değil

Diyabet konusunda dikkat çeken bir diğer gelişme ise hastalığın daha genç yaşlarda görülmeye başlaması. Özellikle tip 2 diyabetin ergenlik döneminden itibaren daha sık karşılaşılan bir sağlık sorunu haline geldiğini belirten Akarsu, çocukluk çağı obezitesindeki yükselişin bu süreçte önemli rol oynadığını ifade etti. Çocukların ekran başında daha fazla zaman geçirmesi, açık alanlarda oyun ve spor imkanlarının azalması, hazır gıdalara yönelim ve şekerli içecek tüketimi kilo artışını beraberinde getiriyor. Bu durum, ilerleyen yıllarda diyabet gelişme ihtimalini de yükseltiyor. Genç yaşta diyabet tanısı alan kişilerde kan şekerinin yüksek seyrettiği toplam sürenin daha uzun olabileceğini vurgulayan Akarsu, bunun böbrek, göz, sinir sistemi ve kalp-damar sağlığı açısından ciddi sonuçlar doğurabileceğini kaydetti. Uzman, sağlıklı beslenme ve düzenli hareket alışkanlığının çocukluk döneminden itibaren kazandırılması gerektiğinin altını çizdi.

4,37 Milyon Kişi Hastalığından Habersiz Yaşıyor

Tip 2 diyabetin en tehlikeli özelliklerinden biri, uzun süre herhangi bir belirti oluşturmadan ilerleyebilmesi. Bu nedenle bazı kişiler hastalığını ancak başka bir sağlık sorunu nedeniyle yapılan kan tahlilleri, göz kontrolleri veya böbrek incelemeleri sırasında öğrenebiliyor. Doç. Dr. Murat Akarsu'nun paylaştığı IDF verileri, Türkiye'deki farkındalık eksikliğinin boyutunu ortaya koyuyor. Diyabetli yetişkinlerin yaklaşık yüzde 45,5'i hastalığının farkında değil. Bu oran, yaklaşık 4 milyon 370 bin kişinin diyabetle yaşamasına rağmen tanı almamış olabileceğini gösteriyor. Sürekli susama, normalden fazla su içme, sık idrara çıkma, ağız kuruluğu, açıklanamayan kilo kaybı ve yoğun yorgunluk diyabetin habercisi olabilecek belirtiler arasında bulunuyor. Bulanık görme ve yaraların normalden geç iyileşmesi de dikkat edilmesi gereken işaretlerden. Ancak belirtilerin ortaya çıkmasını beklemek doğru bir yaklaşım değil. Özellikle 40 yaşını geçenler, fazla kilolu veya obez bireyler, ailesinde diyabet öyküsü bulunanlar ile hipertansiyon ve kan yağları yüksek olan kişilerin düzenli sağlık kontrollerini ihmal etmemesi gerekiyor.

Kontrolsüz Diyabet Kalp Krizine ve Organ Hasarına Yol Açabiliyor

Diyabetin etkileri yalnızca kan şekeri değerlerindeki yükselişle sınırlı kalmıyor. Hastalığın uzun süre kontrol altında tutulamaması, vücuttaki damar yapısına zarar vererek farklı organlarda ciddi sağlık sorunlarına neden olabiliyor. Doç. Dr. Akarsu, kontrolsüz diyabetin gözlerde görme kaybına, böbreklerde kronik hastalık ve yetmezliğe, sinir sisteminde ise his kaybı, yanma ve uyuşmaya yol açabildiğini belirtti. Kalp krizi ve inme riskinin yanı sıra ayak yaraları, enfeksiyonlar ve ileri vakalarda uzuv kaybı da hastalığın ağır sonuçları arasında bulunuyor. Özellikle diyabetik nöropati gelişen kişilerde ayaklardaki his kaybı büyük tehlike oluşturuyor. Hastalar oluşan yaraları veya küçük travmaları fark etmeyebiliyor. Zamanında müdahale edilmeyen bu yaralar daha ciddi enfeksiyonlara dönüşebiliyor. Akarsu, diyabet tedavisinde başarının yalnızca HbA1c değerinin düşürülmesiyle ölçülmemesi gerektiğini belirterek kalp, böbrek, göz, sinir ve damar sağlığının uzun vadede korunmasının temel hedef olması gerektiğini vurguladı.

Diyabet Riskini Yüzde 58 Azaltmak Mümkün

Tip 2 diyabetin önlenmesinde yaşam tarzı değişikliklerinin önemli bir etkisi bulunuyor. Özellikle hastalık açısından yüksek risk taşıyan kişilerde sağlıklı beslenme, kilo kontrolü ve düzenli egzersizle diyabet gelişme ihtimalinin yaklaşık yüzde 58 azaltılabildiği belirtiliyor. Bu kapsamda başlangıçtaki vücut ağırlığının yüzde 7'sinin verilmesi ve haftada en az 150 dakika orta yoğunlukta fiziksel aktivite yapılması öneriliyor. Beslenmede tam tahıllar, sebzeler ve baklagillere ağırlık verilmesi, şekerli içecekler ile işlenmiş ürünlerin sınırlandırılması da koruyucu adımlar arasında yer alıyor. Diyabet tedavisinde teknolojik gelişmelerin de yeni imkanlar sunduğunu belirten Akarsu, yeni nesil ilaçların kan şekeri kontrolünün yanı sıra kalp ve böbrek sağlığının korunmasına katkı sağlayabildiğini ifade etti. Sürekli glikoz ölçüm cihazları ve yapay pankreas sistemleri ise özellikle tip 1 diyabet hastalarının günlük takip sürecini kolaylaştırıyor. Bu teknolojiler, kan şekeri dalgalanmalarının daha yakından izlenmesine ve hipoglisemi riskinin azaltılmasına yardımcı oluyor.
 

ERTV Malatya - Bizi Sosyal Medyada Takip Edin!

Bakmadan Geçme

WhatsApp İhbar Hattı
05443281444
ÇEKİN, GÖNDERİN, YAYINLAYALIM!