Sivri Taşın Toptaşa Dönüştüğü Mucize! Malatya'daki 12 Taşın Sırrı Ne
Malatya'nın kadim yerleşkesi Battalgazi, geçmişten bugüne sadece mimarisiyle değil, toplumsal dayanışmanın en zarif örnekleriyle de ışık saçmaya devam ediyor.
Haberin Özeti
- • Battalgazi'deki Toptaş Mahallesi, adını meydanda bulunan ve zenginleri temsil eden yuvarlak taşlardan almaktadır.
- • Efsaneye konu olan 12 taştan 10 tanesi günümüzde hâlâ fiziksel varlığını korumaktadır.
- • Bu tarihi gelenek, karnı aç olan yolcuların ve kimsesizlerin herhangi bir taşın üzerine oturarak o haneye misafir kabul edilmesini sağlıyordu.
Son günlerde dijital mecralarda yeniden gündeme gelen Toptaş Efsanesi, Anadolu insanının misafirperverliğini ve komşusu açken tok yatmayan o köklü geleneğini bir kez daha hatırlattı. Mahallenin ismine de ilham veren bu 12 taşın hikâyesi, bir iyilik organizasyonunun asırlar öncesine dayanan sessiz tanığı niteliğinde.
Meydandaki Taşlar Aç Yolcuları Bekliyor
Efsaneye göre, tarihi Toptaş Camii’nin bitişiğindeki geniş meydanda 12 adet yuvarlak taş bulunmaktaydı. Bu taşların her biri sıradan bir nesne değil, mahallenin ileri gelen varlıklı ailelerini temsil eden birer semboldü. Bölgeye dışarıdan gelen bir gariban veya karnı aç bir yolcu, bu meydana ulaştığında dilediği taşın üzerine otururdu. Hangi taşa oturulursa, o taşın temsil ettiği zengin aile, misafiri evine götürmek, en iyi şekilde ağırlamak ve sofrasını paylaşmakla yükümlüydü. Bu sistem sayesinde şehre gelen hiçbir yabancı dışarıda kalmaz, kimse aç uyumazdı.
Sivri Taşın Merhamete Dönüşme Hikâyesi
Anlatılanlara göre, bu hayır yarışına dâhil olan ancak başlangıçta misafir ağırlamaktan pek de hoşnut olmayan bir zengin, kimse üzerine oturmasın diye kendi yerine bilerek "sivri bir taş" yerleştirir. Fakat bir gün, yorgun bir fakirin oturmak yerine o sivri taşa yaslanarak beklemesi, tüm hikâyeyi değiştirir.
Zengin adam, evine buyur ettiği fakir yolcu için şatafatlı bir sofra hazırlatsa da aldığı cevapla sarsılır. Misafirin, Sadece bir tabak yemeğe talibim, bunca masrafa ve israfa gerek yok, diyen fakirin bu kanaatkâr duruşu, zengin adamın kibrini darmadağdağın etti.. Pişmanlık duyan adam, ertesi gün o sivri taşı kaldırarak yerine herkesin rahatça oturabileceği yuvarlak bir "toptaş" yerleştirir.
Kadim Gelenek Bugün Hâlâ Görülüyor
Bu geleneğin kökenine dair bir diğer rivayet ise sürecin 12 kardeş tarafından başlatıldığı yönünde. Günümüzde Toptaş Mahallesi’nde bu manevi mirasın fiziksel kalıntılarını görmek hâlâ mümkün. O dönemden kalan 12 taştan 10 tanesi bugün hâlâ yerinde durarak zamana meydan okuyor. Battalgazi’deki Toptaş Camii ve çevresindeki bu meydan, Anadolu’nun paylaşma kültürünü yerinde görmek isteyenlerin en önemli duraklarından biri olmayı sürdürüyor.
Bakmadan Geçme
