Piyasalarda Risk Alarmı! Petrol Fiyatları Ve Tahvil Faizleri Yükseliyor
Küresel piyasalarda yeni işlem gününe temkinli ve negatif bir görünüm hakim oldu. Petrol fiyatlarındaki yükseliş ile uzun vadeli tahvil getirilerinin yüksek seviyelerde kalması, başta hisse senetleri olmak üzere riskli varlıklar üzerindeki baskıyı artırdı. Özellikle faiz hareketlerine daha duyarlı teknoloji şirketlerinde yaşanan kayıplar, satışların küresel ölçekte belirginleşmesine yol açtı.
Haberin Özeti
- • Küresel piyasalarda petrol fiyatları ve yüksek tahvil faizleri satış baskısını artırırken, teknoloji hisselerindeki kayıplar da risk iştahını zayıflattı.
- • ABD ve İran arasındaki gerilim ile Hürmüz Boğazı'na ilişkin belirsizlikler Brent petrolü 91 doların üzerine taşırken, altın fiyatları da yükseldi.
- • ABD, Avrupa ve Asya borsalarında düşüşler öne çıkarken Borsa İstanbul günü yüzde 0,03'lük sınırlı kayıpla tamamladı.
ABD ile İran arasındaki ateşkes sürecine ilişkin belirsizliklerin yeniden artması ve Hürmüz Boğazı çevresindeki güvenlik risklerinin gündeme gelmesi enerji fiyatlarını yukarı taşıdı. Brent petrolün varil fiyatının 91 doların üzerinde seyretmesi, piyasaların enflasyon ve merkez bankalarının para politikalarına ilişkin beklentilerini de etkiliyor. Son dönemde ABD ekonomisine ilişkin açıklanan bazı büyüme ve istihdam verilerinin zayıflaması, Fed'in faiz artıracağı yönündeki beklentileri törpülese de uzun vadeli ABD tahvil faizleri yüksek seviyesini koruyor. Yüksek enerji maliyetleriyle birlikte artan borçlanma giderleri, yatırımcıların ekonomik görünüm konusunda daha ihtiyatlı hareket etmesine neden oluyor.
Jeopolitik Gerilim Hürmüz Boğazı'nı Yeniden Gündeme Taşıdı
Piyasaların yönünü belirleyen başlıklardan biri de Orta Doğu'daki gelişmeler oldu. ABD Başkanı Donald Trump'ın Hürmüz Boğazı'na ilişkin açıklamaları, bölgedeki tansiyonun enerji piyasaları üzerindeki etkisini yeniden gündeme getirdi. Trump, daha önce yaptığı açıklamalarda ABD Donanması'nın bölgede kontrol sağladığını savunurken, İran'la yürütülen herhangi bir müzakerenin bulunmadığını ifade etti. Birleşik Arap Emirlikleri de İran'la ticari faaliyetler ve mali işlemler konusunda yeni bir karar aldığını duyurdu. Jeopolitik risklerin enerji arzını tehdit edebileceği endişesi, petrol fiyatlarının yanı sıra altın gibi güvenli liman varlıklarına yönelik talebi de etkiliyor. Analistler, Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmelerin önümüzdeki dönemde emtia fiyatlarının yönü açısından yakından izleneceğini belirtiyor.
ABD Tahvil Faizlerinde Yüksek Seyir Sürüyor
ABD'de açıklanan ekonomik veriler de piyasaların gündeminde yer aldı. Temmuz ayında ithalat fiyat endeksi aylık bazda yüzde 0,4, ihracat fiyat endeksi ise yüzde 1,3 geriledi. Sanayi üretimindeki aylık artış ise yüzde 0,2 ile beklentilerin altında kaldı. ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi önceki gün yüzde 4,75 seviyesine kadar yükselerek Ocak 2025'ten bu yana görülen en yüksek seviyelere yaklaşmıştı. Getiri bugün yüzde 4,69 civarında dengelenirken, 30 yıllık tahvil faizi de yüzde 5,27 seviyesinde bulunuyor. Söz konusu tahvilin getirisi önceki gün yüzde 5,34'e çıkarak 2007'den bu yana en yüksek seviyesini görmüştü. Yatırımcıların gözü ayrıca Fed'in toplantı tutanaklarına çevrildi. Piyasa aktörleri, tutanaklarda para politikasının gelecek dönemdeki seyrine ilişkin yeni ipuçları arıyor.
Petrol 91 Doların Üzerinde, Altın Ve Dolar Takipte
ABD ile İran arasındaki gerilim ve Hürmüz Boğazı'na ilişkin belirsizlikler nedeniyle ekim vadeli Brent petrolün varil fiyatı yüzde 0,6 yükselerek 91,6 dolara çıktı. Fed'in faiz artırımı ihtimalinin zayıflamasıyla dolar endeksi yüzde 0,1 gerileyerek 91,6 seviyesinde işlem görürken, altının ons fiyatı yüzde 0,3 yükselişle 4 bin 346 dolara ulaştı. Doların hareketinde ABD ve Japonya'nın yenin değerine yönelik müdahaleleri de etkili olan unsurlar arasında gösteriliyor.
New York Borsasında Teknoloji Hisseleri Sert Geriledi
ABD borsalarında önceki gün teknoloji şirketleri öncülüğünde satış ağırlıklı bir görünüm ortaya çıktı. Özellikle çip üreticilerindeki değer kayıpları, endekslerin aşağı yönlü hareketinde belirleyici oldu. Nvidia hisseleri yüzde 2,3 düşerken Micron Technology yüzde 7, Broadcom ise yüzde 3,2 değer kaybetti. Philadelphia Yarı İletken Endeksi'ndeki gerileme de yüzde 5'i buldu. Meta'nın çocukların ruh sağlığı üzerindeki etkilerine ilişkin açılan davanın görülmeye başlanması da şirket hisselerinde satış getirdi. Meta hisseleri günü yüzde 4,5 kayıpla tamamladı. Bu gelişmelerin ardından Dow Jones yüzde 0,22, S&P 500 yüzde 0,69 ve Nasdaq yüzde 1,33 geriledi. ABD endeks vadeli kontratlarında da yeni güne negatif başlangıç sinyali öne çıktı.
Avrupa Borsalarındada Satış Baskısı Güçlendi
Avrupa piyasalarında da jeopolitik riskler, yükselen enerji fiyatları ve tahvil getirilerindeki hareketlilik nedeniyle negatif hava hakim oldu. İngiltere borsası sınırlı yükseliş kaydederken bölgedeki diğer büyük endeksler değer kaybetti. Petrol maliyetlerindeki artışın enflasyonist baskıları yeniden güçlendirebileceği endişesi, Avrupa Merkez Bankası'nın para politikası açısından da yakından izleniyor. Avro Bölgesi'nde enerji fiyatlarının etkisiyle enflasyonun yılın geri kalanında yüzde 2'lik hedefin üzerinde kalabileceği, hatta yüzde 3 seviyelerine yaklaşabileceği değerlendiriliyor. Tahvil piyasasındaki satışlar da Avrupa'da risk algısını artırdı. Almanya'nın 10 yıllık tahvil faizi yüzde 3,27'ye çıkarak 2011'den bu yana en yüksek seviyeyi görürken, Fransa'nın 30 yıllık tahvil faizi yüzde 4,91 ile 2008'den bu yana en yüksek düzeye ulaştı. Almanya'da artan kamu borcu ve kalıcı enflasyona ilişkin endişeler, uzun vadeli borçlanma maliyetlerinin yükselmesi ihtimalini güçlendiriyor. Ülkede kurumsal yatırımcıların ekonomiye ilişkin beklentilerinde ise iyileşme görüldü. ZEW Ekonomik Güven Endeksi, ağustosta 7,9 puan artarak 34,2 seviyesine çıktı. Avrupa borsalarında Fransa'nın CAC 40 endeksi yüzde 0,82, Almanya'nın DAX 40 endeksi yüzde 0,71 ve İtalya'nın FTSE MIB 30 endeksi yüzde 1,06 geriledi. İngiltere'de FTSE 100 ise yüzde 0,07 yükseldi.
Asya Borsalarında Teknoloji Satışı Derinleşti
ABD'deki teknoloji hisselerinde yaşanan sert düşüş Asya piyasalarına da yansıdı. Bölge genelinde özellikle çip şirketlerinin hisselerinde güçlü satışlar görüldü. Güney Kore'de SK Hynix'in hisseleri yüzde 9,2, Samsung Electronics'in hisseleri ise yüzde 7,8 değer kaybetti. Sert hareketlerin ardından Güney Kore borsasında işlemlere kısa süreli ara verildi. Japonya'da 10 yıllık tahvil faizi yüzde 2,93 seviyesinde dengelenirken, tahvil getirilerindeki yükselişin hisse senedi piyasaları üzerindeki baskısı devam etti. Günün ilerleyen bölümünde Nikkei 225 yüzde 3,1, Kospi yüzde 5,7 ve Şanghay bileşik endeksi yüzde 2 geriledi. Hong Kong'da Hang Seng endeksi ise yüzde 0,2 yükseldi.
Borsa İstanbul Yatay Seyirle Günü Tamamladı
Yurt içinde ise Borsa İstanbul, küresel piyasalardaki dalgalı görünümün aksine önceki günü yataya yakın tamamladı. BIST 100 endeksi yüzde 0,03 düşüşle 14.127,98 puandan kapandı. VİOP'ta BIST 30 endeksine dayalı ağustos vadeli kontrat, akşam seansında normal kapanışa göre yüzde 0,07 geriledi. Dolar/TL ise önceki günü 47,9074 seviyesinden tamamladıktan sonra yeni güne bankalararası piyasada yüzde 0,1 yükselişle 47,9350 seviyesinden başladı. Piyasalarda yurt içinde kısa vadeli dış borç verileri takip edilirken, küresel tarafta Avro Bölgesi enflasyonu ile ABD Merkez Bankası toplantı tutanakları öne çıkıyor. Teknik görünüm açısından BIST 100'de 14.000 ve 13.900 seviyeleri destek, 14.300 ve 14.400 puanları ise direnç olarak izleniyor.
Bakmadan Geçme