İran'da Ekonomik Protestolarda Can Kaybı Artarken Uluslararası Gerilim Derinleşiyor

İran’da son günlerde artan ekonomik sıkıntılar nedeniyle başlayan protestolar hem ülke içinde hem de uluslararası arenada yankı uyandırmaya devam ediyor. Ulusal para biriminin döviz karşısında ciddi değer kaybı yaşaması ve hayat pahalılığının giderek artması, ilk olarak Tahran Kapalı Çarşı’da esnafın tepkisiyle gün yüzüne çıktı. Kısa sürede farklı kentlere yayılan gösteriler, güvenlik güçleriyle protestocular arasında yaşanan çatışmalar nedeniyle can kayıplarına yol açtı. Yaşanan gelişmeler üzerine ölü sayısının altıya yükseldiği bildirildi. Protestolar sürerken ABD eski Başkanı Donald Trump’ın açıklamaları Washington ile Tahran arasındaki tansiyonu daha da yükseltti.

Ekonomik Kriz Protestoların Fitilini Ateşledi

28 Aralık 2025 tarihinde İran genelinde hissedilen ekonomik baskılar, protestoların temel nedeni olarak öne çıktı. Özellikle döviz kurlarındaki sert yükseliş ve buna bağlı olarak temel ihtiyaç ürünlerinde yaşanan fiyat artışları, halkın tepkisini artırdı. Tahran Kapalı Çarşı’da kepenk kapatan esnafın başlattığı protestolar, kısa sürede diğer şehirlerde de karşılık buldu. Göstericiler, yaşam koşullarının giderek zorlaştığını ve ekonomik politikaların günlük hayatı olumsuz etkilediğini dile getirdi. Güvenlik önlemlerinin artırıldığı kentlerde zaman zaman gergin anlar yaşandı.

Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan’dan Dikkat Çeken Açıklamalar

Protestoların yayılmasının ardından İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, kamuoyuna yönelik yaptığı açıklamada halkın memnuniyetsizliğini kabul ettiklerini ifade etti. Mevcut ekonomik tablonun sorumluluğunu hükümete ait gördüğünü belirten Pezeşkiyan, yetkililere dış güçleri suçlamaktan kaçınmaları yönünde çağrıda bulundu. Bu açıklama, İran yönetimi içinde dikkat çeken bir çıkış olarak değerlendirildi. Cumhurbaşkanının mesajı, ekonomik sorunların iç dinamikler çerçevesinde ele alınması gerektiğine işaret ederken, protestocuların taleplerinin tamamen göz ardı edilmediği yönünde bir algı oluşturdu.

Gösterilerde Can Kaybı Altıya Yükseldi

Protestolar sırasında yaşanan olaylar can kayıplarını da beraberinde getirdi. Loristan eyaletine bağlı Kuhdeşt ilçesinde 31 Aralık 2025 tarihinde düzenlenen gösterilerde 21 yaşındaki bir Besic mensubunun hayatını kaybettiği, 13 polis memurunun ise yaralandığı bildirildi. Bir gün sonra Çeharmahal ve Bahtiyari eyaletine bağlı Lordigan ilçesinde çıkan olaylarda iki kişinin yaşamını yitirdiği açıklandı. Aynı tarihte Loristan eyaletinin Azna kentinde protestolar sırasında bir polis karakoluna yönelik saldırı gerçekleştiği ve bu saldırıda üç kişinin hayatını kaybettiği belirtildi. Böylece ülke genelindeki protestolarda ölü sayısının altıya ulaştığı ifade edildi.

Devlet Binaları Ve Güvenlik Noktaları Hedef Alındı

Gösteriler ilerledikçe bazı bölgelerde şiddetin dozu arttı. İran basınında yer alan bilgilere göre Lordigan kentinde bazı protestocular, valilik binası, cami, belediye binası ve bankalar dahil olmak üzere çeşitli kamu binalarına taşlı saldırılarda bulundu. Güvenlik güçleri ise kalabalığı dağıtmak için göz yaşartıcı gaz kullandı. Yetkililer, söz konusu binalarda ciddi hasar meydana geldiğini ve olayları organize ettiği öne sürülen bazı kişilerin gözaltına alındığını duyurdu. Bu gelişmeler, protestoların yalnızca ekonomik taleplerle sınırlı kalmadığını, kamu düzenini tehdit eden bir boyuta ulaştığını gösterdi.

Trump’tan Gelen Açıklamalar Ve Tahran’ın Tepkisi

İran’daki iç gelişmeler sürerken Donald Trump’ın yaptığı açıklamalar uluslararası gerilimi tırmandırdı. Trump’ın İran’a yönelik müdahale imasında bulunan sözleri, Washington–Tahran hattında tansiyonu yükseltti. İran yönetimi ise bu açıklamalara sert yanıt vererek her türlü dış müdahaleye askeri karşılık verileceğini duyurdu. Yetkililer, ülkenin iç meselelerine yönelik dış baskıların kabul edilemez olduğunu vurgularken, ulusal egemenliğin korunacağı mesajını verdi. Bu karşılıklı açıklamalar, İran’daki protestoların yalnızca iç politika değil, aynı zamanda dış politika açısından da hassas bir sürece dönüştüğünü ortaya koydu.