Enerji Altyapısında 7 Yıl Tehlikesi: Savaş Bitse de Karanlık Sürecek!
Orta Doğu'da İsrail, ABD ve İran ekseninde tırmanan gerilim, askeri hedeflerin ötesine geçerek sivil enerji altyapılarını tehdit etmeye başladı. Üçüncü haftasını geride bırakan savaşta, tarafların birbirini 'pes ettirme' stratejisiyle kritik enerji tesislerine yönelmesi, küresel enerji arz güvenliğinde telafisi yıllar sürecek bir hasar riskini doğuruyor.
TRT Haber Muhabiri Sertaç Aksan'ın haberine göre, çatışmaların ikinci haftasından itibaren sivil altyapılar doğrudan hedef alınmaya başlandı. İran’ın stratejik limanlarının vurulmasına karşılık, dünyanın LNG (sıvılaştırılmış doğal gaz) merkezi kabul edilen Katar’daki enerji üssünün alevler içinde kalması, sahadaki dengeleri değiştirdi. Uzmanlar, askeri hamlelerin ötesinde asıl tehlikenin, etkileri on yıllar sürecek altyapı yıkımları olduğunu vurguluyor.
Tek Bir Türbinin Yenilenmesi 7 Yıl Sürebilir
Enerji Uzmanı Mehmet Doğan, vurulan tesislerin onarım sürecinin sanılandan çok daha zor, maliyetli ve zaman alıcı olduğunu belirtti. Özellikle büyük ölçekli gaz türbinleri için üreticilerin en az 6-7 yıl sonrasına teslim tarihi verdiğini ifade eden Doğan, küçük ölçekli ekipmanlarda dahi bu sürenin 4 yıldan başladığını kaydetti. Montaj ve deneme süreçleri de eklendiğinde, savaş bugün bitse dahi bölge ülkelerinin enerji altyapılarını eski haline getirmesi çok uzun bir zaman dilimini kapsayacak.
Yapay Zeka ve Savaşın Kesişen Yolu
Küresel enerji denkleminin zaten savaştan önce yapay zekanın artan enerji ihtiyacı nedeniyle sarsıldığına dikkat çekildi. Dev teknoloji şirketlerinin veri merkezlerini beslemek için enerji ekipmanlarına olan yoğun talebi, tedarik zincirinde ciddi kırılmalar yaratmış durumda. Mehmet Doğan, halihazırda zorlanan bu üretim kapasitesinin üzerine bir de savaşın yıkıcı etkilerinin eklenmesinin dünya genelinde toparlanması güç bir tablo ortaya çıkaracağı uyarısında bulundu.
Toparlanması İmkânsız Bir Sürece Girilebilir
ABD Başkanı Trump’ın "İran’ın elektrik altyapısını tamamen vururuz" şeklindeki açıklamalarını değerlendiren uzmanlar, bu durumun "tehlikeli bir kapının sonuna kadar açılması" anlamına geldiğini belirtiyor. 90 milyonu aşan nüfusun enerji altyapısının yok edilmesi ve Körfez ülkeleri üzerinden buna karşılık verilmesi ihtimali, küresel sistemin toparlanamayacağı bir krizi tetikleme potansiyeli taşıyor.
Bakmadan Geçme