Diyarbakır'ın En Çok Göç Alan İlçesi Hangisi?
Diyarbakır, Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nin en önemli şehirlerinden biri olmasının yanı sıra uzun yıllardır yoğun iç göç hareketlerine sahne olan kentler arasında yer alıyor.
Diyarbakır, Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nin en önemli şehirlerinden biri olmasının yanı sıra uzun yıllardır yoğun iç göç hareketlerine sahne olan kentler arasında yer alıyor. Kırsal alanlardan kent merkezine yönelen nüfus, sosyal ve ekonomik nedenlerle Diyarbakır’ın belirli ilçelerinde yoğunlaşıyor. Bu noktada en çok merak edilen sorulardan biri de Diyarbakır’ın en fazla göç alan ilçesinin hangisi olduğu oluyor. Mevcut demografik yapı, yerleşim yoğunluğu ve sosyoekonomik göstergeler birlikte değerlendirildiğinde bu sorunun yanıtı netleşiyor. Diyarbakır’da en çok göç alan ilçe Bağlar olarak öne çıkıyor.
Bağlar İlçesinin Göçte Öne Çıkmasının Nedenleri
Bağlar, Diyarbakır merkezinde yer alması ve geniş yerleşim alanlarına sahip olması nedeniyle göçün en yoğun yaşandığı ilçe konumunda bulunuyor. Özellikle kırsal mahallelerden ve çevre ilçelerden gelen nüfusun ilk tercih ettiği bölgelerden biri Bağlar oluyor. Bunun en önemli nedenleri arasında konut erişiminin görece daha kolay olması, kira fiyatlarının merkezdeki bazı ilçelere kıyasla daha ulaşılabilir seviyelerde bulunması ve sosyal ağların güçlü olması yer alıyor.
Bağlar, uzun yıllardır Diyarbakır’a göç eden ailelerin yerleşim merkezi haline gelmiş durumda. İlçede daha önce göç etmiş akrabaların ve tanıdıkların bulunması, yeni gelen nüfus için uyum sürecini kolaylaştırıyor. Bu durum, göç hareketlerinin zincirleme biçimde devam etmesine yol açıyor.
Kırsaldan Kente Göçün Diyarbakır’daki Adresi
Diyarbakır genelinde yaşanan göçün büyük bir bölümü kırsal alanlardan şehir merkezine doğru gerçekleşiyor. Tarım ve hayvancılıkla geçimini sağlayan birçok aile, ekonomik koşullar, eğitim olanakları ve sağlık hizmetlerine erişim gibi nedenlerle kent merkezine yöneliyor. Bu göç dalgasında Bağlar, nüfusun en hızlı arttığı ilçe olarak dikkat çekiyor.
Bağlar’ın bu süreçte öne çıkmasının bir diğer nedeni de yapılaşma yoğunluğu. İlçede çok sayıda apartman tipi konut bulunması, kalabalık ailelerin kısa sürede barınma ihtiyacını karşılayabilmesini sağlıyor. Bu özellik, Bağlar’ı göç alan ilçeler arasında ilk sıraya taşıyor.
Diğer Merkez İlçelerle Karşılaştırma
Diyarbakır’ın merkez ilçeleri arasında yer alan Kayapınar ve Yenişehir de göç alan bölgeler arasında bulunuyor. Ancak bu ilçelerdeki göç profili Bağlar’dan farklılık gösteriyor. Kayapınar daha çok planlı yapılaşması, yeni konut projeleri ve gelir seviyesi görece yüksek nüfusu ile dikkat çekerken, Yenişehir kamu kurumları ve iş merkezlerine yakınlığıyla öne çıkıyor.
Bağlar ise daha çok yoğun nüfuslu mahalleleri, dar gelirli ailelerin tercih ettiği konut yapısı ve güçlü mahalle kültürüyle ayrışıyor. Bu nedenle nüfus artış hızı ve göç yoğunluğu bakımından diğer merkez ilçelerin önünde yer alıyor. Tarihi yapısıyla bilinen Sur ise göçten ziyade mevcut nüfusun korunması ve kentsel dönüşüm süreçleriyle gündeme geliyor.
Göçün İlçe Üzerindeki Sosyal Etkileri
Bağlar’da yaşanan yoğun göç, ilçenin sosyal yapısını doğrudan etkiliyor. Nüfusun hızla artması, eğitimden sağlığa, ulaşımdan altyapıya kadar pek çok alanda baskı oluşturuyor. Buna karşın ilçe, Diyarbakır’ın en canlı ve hareketli bölgelerinden biri olma özelliğini de koruyor.
Göçle birlikte farklı kültürel arka planlara sahip insanların bir arada yaşaması, Bağlar’da çok katmanlı bir toplumsal yapı oluşturmuş durumda. Bu durum zaman zaman sosyal uyum sorunlarını beraberinde getirse de ilçede güçlü bir dayanışma kültürü de dikkat çekiyor. Mahalle ilişkilerinin canlı olması, yeni gelen nüfusun kente tutunmasını kolaylaştırıyor.
Diyarbakır Göç Haritasında Bağlar’ın Yeri
Genel tabloya bakıldığında Diyarbakır’da en çok göç alan ilçe Bağlar olarak öne çıkıyor. Hem geçmişten bugüne devam eden iç göç hareketleri hem de güncel nüfus artış verileri bu durumu destekliyor. Bağlar, Diyarbakır’ın demografik yapısını şekillendiren en önemli ilçelerden biri olmaya devam ederken, göç olgusunun kent üzerindeki etkilerinin en net gözlemlendiği bölge olarak da dikkat çekiyor.
Kaynak: Zeki Ersin Yıldırım