Antik Mars'ta Karbon Gizem!
NASA'nın Curiosity keşif aracı tarafından Gale Krateri'ndeki Yellowknife Bay bölgesinde gerçekleştirilen analizler, kızıl gezegenin geçmişine dair çarpıcı veriler ortaya koydu. 3,7 milyar yıllık Cumberland çamurtaşında saptanan organik moleküllerin, bilinen doğal ve cansız kimyasal süreçlerle açıklanamayacak kadar yüksek bir yoğunluğa sahip olduğu belirlendi. Bilim insanları, bu bileşikleri antik Mars yaşamına dair bugüne kadar elde edilen en somut göstergelerden biri olarak nitelendiriyor.
Mart 2025'te söz konusu kayaçlarda, biyolojik süreçlerin ürünü olarak bilinen "uzun zincirli alkanlar" saptanmıştı. NASA Goddard Uzay Uçuş Merkezi'nden Dr. Alexander Pavlov ve ekibi, bu moleküllerin 78 milyon yıl önce yüzeye çıktığını tespit etti. Milyarlarca yıl yeraltında korunan ancak yüzeyde kozmik radyasyona maruz kalan bu maddelerin geçmişteki miktarı üzerine yapılan hesaplamalar, durumun ciddiyetini ortaya koydu. Alkanların radyasyonla parçalanmadan önceki miktarının, günümüzdeki ölçümlerden en az 2 bin kat daha fazla olduğu kanıtlandı. Bu veriler ışığında, bir dönem Mars yüzeyinde milyonda 120 ila 7 bin 700 parça arasında organik madde bulunduğu öngörülüyor.
Gök Taşları ve Atmosferik Olaylar Yetersiz Kalıyor
Araştırma ekibi, saptanan bu yüksek organik yoğunluğun kaynağını titizlikle inceledi. Yapılan değerlendirmelerde; karbon bakımından zengin meteoritlerin, uzay tozlarının veya antik Mars atmosferindeki kimyasal çökelmelerin bu denli yoğun bir birikim oluşturamayacağı vurgulandı. Hidrotermal bacaların bu molekülleri üretme olasılığı da masaya yatırıldı; ancak 120 ppm ve üzerindeki bir yoğunluğun, bölgedeki mevcut karbonat oranlarıyla uyumlu olmadığı sonucuna varıldı.
Kesin Kanıt İçin Gözler Gelecek Misyonlarda
Dünya üzerinde bu yoğunluktaki alkanların tamamen canlı organizmalar tarafından üretildiği bilinirken, Mars için de benzer bir durumun geçerli olabileceği ihtimali üzerinde duruluyor. Bilim insanları, henüz keşfedilmemiş kimyasal süreçlerin varlığını dışlamamakla birlikte, Yellowknife Bay bulgularını Perseverance aracının Cheyava Falls'ta bulduğu kanıtların ardından en güçlü ikinci gösterge olarak görüyor. Mars'tan örnek getirme misyonlarının bütçe kesintileri nedeniyle belirsizliğini koruması, roverlardan gelen verilerin uzun bir süre daha temel kanıt niteliği taşıyacağını gösteriyor.
Bakmadan Geçme
