Yeni Zelanda'da 'Sihirli Mantar' Dönemi: Psilosibin Depresyon Tedavisinde Kullanılacak

Yeni Zelanda'dan Ruh Sağlığı Tedavisinde Tarihi Adım

Yeni Zelanda, dünya genelinde dikkat çeken bir karara imza attı. Ülke, tedaviye dirençli depresyon hastaları için 'sihirli mantar' olarak bilinen mantar türlerinde bulunan psilosibin maddesinin sınırlı tıbbi kullanımına onay verdi. Bu karar, uzun süredir tartışma konusu olan halüsinojenik bileşiklerin ruh sağlığı tedavisinde kontrollü biçimde kullanılmasının önünü açtı.
Yeni düzenleme, yalnızca deneyimli bir psikiyatristin gözetiminde ve belirli hasta gruplarına uygulanabilecek. Yeni Zelanda Sağlık Bakan Yardımcısı David Seymour, uygulamanın 'gerçek bir dönüm noktası' olduğunu belirterek, tedavi seçenekleri tükenmiş depresyon hastalarına umut olacağını ifade etti.

Psilosibin Artık Klinik Kullanımda: Sıkı Denetimle İzin Verilecek

Yeni düzenlemeye göre psilosibin, yalnızca Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilen ve deneyimli bir psikiyatrist tarafından reçete edilebilecek. Şimdilik bu yetkiye sahip tek isim, Otago Üniversitesi'nden Profesör Cameron Lacey oldu. Lacey, daha önce yapılan klinik denemelerde psilosibin uygulamalarını yöneten uzmanlardan biri olarak biliniyor.
Sağlık Bakanlığı, uygulamanın sıkı raporlama ve kayıt sistemleriyle takip edileceğini, herhangi bir suistimalin önüne geçilmesi için denetim mekanizmalarının aktif biçimde işleyeceğini açıkladı. Seymour, 'Bu ilaç hl onaylanmamış statüde, ancak tedaviye dirençli hastalar için alternatif bir çözüm olarak denenebilecek. Doktorlar, gerekli şartları sağladıklarında hastalarına umut olabilecek bir seçeneğe kavuşuyor.' ifadelerini kullandı.

Bilimsel Veriler Psilosibin İçin Umut Veriyor

Psilosibin, doğada bulunan 180'den fazla mantar türünde yer alan doğal bir psikoaktif bileşik. Özellikle Güney Amerika ve Orta Amerika'daki yerli topluluklar, bu mantarları yüzyıllardır ruhsal ritüellerde kullanıyor.
Son yıllarda yapılan klinik çalışmalar, psilosibinin depresyon, anksiyete ve travma sonrası stres bozukluğu gibi hastalıklarda dikkat çekici sonuçlar verdiğini gösteriyor. Araştırmalara göre psilosibin verilen hastaların yaklaşık yüzde 80'i, altı ay veya daha uzun süre boyunca belirgin bir iyileşme gösteriyor.
Bilim insanları, psilosibinin beynin duygusal merkezleri arasındaki bağlantıyı güçlendirdiğini, böylece depresif düşünce kalıplarını kırmaya yardımcı olduğunu belirtiyor. Ancak uzmanlar, bu etkinin yalnızca profesyonel gözetim altında ve uygun dozlarla sağlanabileceğini vurguluyor.

Yeni Zelanda, Küresel Trendin Parçası Oldu

Yeni Zelanda, psilosibin kullanımını tıbbi çerçevede yasallaştıran son ülkelerden biri olarak dikkat çekiyor. 2023 yılında Avustralya, belirli psikiyatristlere travma ve depresyon tedavisinde psilosibin reçete etme yetkisi vermişti. İsviçre ise LSD, MDMA ve psilosibin gibi maddelerin kontrollü klinik kullanımına izin veriyor.
ABD'de yalnızca Oregon ve Colorado eyaletleri psilosibinin terapötik amaçla yasal olarak kullanılmasına izin verirken, bazı eyaletlerde sınırlı klinik erişim programları yürütülüyor. Yeni Zelanda'nın aldığı karar, küresel ölçekte ruh sağlığı tedavilerinde alternatif yaklaşımların önünü açan yeni bir dönemin işareti olarak değerlendiriliyor.
Profesör Lacey, RNZ'ye yaptığı açıklamada, 'Bu noktaya gelmek uzun ve zorlu bir süreçti. Ancak psilosibinin kontrollü kullanımının hastalar üzerinde dönüştürücü bir etki yaratabileceğine inanıyoruz.' dedi.

Melatonin Kararıyla Birlikte Sağlıkta Esneklik Dönemi Başlıyor

Yeni Zelanda hükümeti yalnızca psilosibin konusunda değil, diğer bazı ilaçlarla ilgili düzenlemelerde de önemli adımlar attı. Sağlık Bakanlığı, uykusuzluk tedavisinde kullanılan melatonin maddesinin reçetesiz olarak satılmasına izin verilmesi yönünde planlarını açıkladı.
Bakan Yardımcısı Seymour, 'Yeni Zelandalılar, melatonini yurtdışında kolayca satın alabiliyor. Medsafe tarafından yapılan değerlendirmede, melatoninin eczane raflarında yer almaması için hiçbir neden bulunmadı.' diyerek kararın gerekçesini açıkladı.
Bu adım, halk sağlığı politikalarında daha esnek ve bilimsel verilere dayalı bir yaklaşımın benimsendiğinin göstergesi olarak yorumlandı.

Dünyada Ruh Sağlığı Tedavilerinde Yeni Bir Sayfa Açılıyor

Psilosibin, bir zamanlar yalnızca 'halüsinojenik madde' olarak görülen bir bileşikken, bugün modern tıbbın potansiyel bir tedavi aracı olarak yeniden değerlendiriliyor. Yeni Zelanda'nın aldığı bu karar, yalnızca bir sağlık politikası değil, aynı zamanda psikiyatri biliminin geleceğine dair önemli bir adım olarak görülüyor.
Uzmanlara göre, kontrollü kullanımın yaygınlaşmasıyla birlikte psilosibin, depresyon ve anksiyete gibi kronik ruh sağlığı sorunlarıyla mücadelede yeni bir umut kaynağı haline gelebilir.

Kaynak: Zeki Ersin Yıldırım