Yeni OVP'de Türk Lirası Mevduat Önceliği!

Yeni Orta Vadeli Program ile finansal piyasalarda Türk lirasının ağırlığını artırmaya yönelik politikaların devam ettirilmesi planlanıyor. Ekonomi yönetimi, TL mevduatın toplam mevduat içerisindeki payını yükseltirken, aynı zamanda mevduatların daha uzun vadeli hale gelmesini sağlayacak adımlara odaklanacak. 2026 yılında küresel piyasalardaki belirsizlikler ve jeopolitik gelişmeler nedeniyle finansal piyasalarda yüksek oynaklık yaşanırken, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının para politikasıyla birlikte uyguladığı makroihtiyati tedbirler TL'ye geçişi destekledi. Kredi büyümesinin de enflasyonla uyumlu seviyelerde tutulmasına yönelik düzenlemeler hayata geçirildi.

Kredi Büyümesine Yönelik Tedbirler Sıkılaştırıldı

Yıl içerisinde kredi piyasasına ilişkin çeşitli düzenlemeler devreye alınırken özellikle yabancı para kredilerindeki büyümenin sınırlandırılması hedeflendi. Ocak ayında YP kredilere yönelik büyüme sınırı sıkılaştırılırken, tüketicilerin kullandığı kredili mevduat hesaplarında da büyümeye sınırlama getirildi. Mart ayında kredi büyümesine bağlı zorunlu karşılık uygulamasındaki istisnaların kapsamı daraltıldı. Mayıs ayının sonunda ise ihtiyaç ve taşıt kredileri, KMH limitleri ile TL ticari kredilerde uygulanan büyüme sınırları aşağı çekildi. Bu adımların ardından 28 Ağustos itibarıyla kur etkisinden arındırılmış yıllıklandırılmış YP ticari kredi artışı yüzde 11,2'ye geriledi. Yurt dışı kaynaklı finansmana yönelik bazı zorunlu karşılık oranlarında da artışa gidildi. Alınan önlemler, kredi kompozisyonunun yabancı para yerine Türk lirası ağırlıklı bir yapıya yönelmesinde etkili oldu.

Hanehalkı Borçluluğunda Dengelenme Sağlandı

Sıkı finansal koşullar kredi faizlerine de yansırken hem ticari hem de bireysel kredi maliyetlerinde artış görüldü. Buna karşın reel sektörün borçluluk ve finansal kaldıraç oranlarının tarihsel ortalamaların altında kalması, finansal yapının daha dengeli seyretmesine katkı sağladı. Makroihtiyati düzenlemeler hanehalkı borçlanmasını da sınırlarken kredi kartları ve kredili mevduat hesaplarındaki büyüme hızının yavaşladığı görüldü. Hanehalkının finansal varlıklarında TL mevduat öne çıkarken, değerli metal fiyatlarındaki yükseliş yabancı para mevduat içerisindeki kıymetli maden hesaplarının ağırlığını artırdı.

Bankacılık Sektöründe Takipteki Alacaklar İzleniyor

Bankacılık sektörünün takipteki alacak oranı Temmuz 2026 itibarıyla geçen yılın aynı dönemindeki yüzde 2,2 seviyesinden yüzde 2,9'a çıktı. Oran yükselmiş olsa da tarihsel ortalamaların altında kalmayı sürdürdü. Takipteki alacaklardaki artışta KOBİ kredileri, tüketici kredileri ve bireysel kredi kartlarından kaynaklanan alacak bakiyelerindeki yükseliş etkili oldu. Ocak 2026'da kredi kartları ve ihtiyaç kredileri için yeniden yapılandırma imkanı sağlanması da borçların yeniden düzenlenmesine yönelik önemli adımlardan biri olarak öne çıktı. Bankaların yüksek karşılık oranları ve güçlü sermaye yapısı ise finansal istikrar açısından oluşabilecek risklerin sınırlandırılmasına katkı sağladı.

Bankaların Sermaye Yeterliliği Güçlü Kaldı

Bankacılık sektöründeki krlılık yapısı sermaye yeterliliğini desteklemeye devam ederken, Sermaye Yeterliliği Rasyosu hesaplamasında kullanılan geçici esneklikler 2026 itibarıyla sona erdirildi. Sektörün sermaye yeterlilik oranı Aralık 2025'te yüzde 19,7 seviyesindeyken Ocak 2026'da yüzde 16,8'e geriledi. Temmuz ayında ise yüzde 16,6 olarak gerçekleşti. Buna rağmen oran, Basel kriterlerindeki yüzde 8'lik yasal sınırın ve BDDK tarafından belirlenen yüzde 12'lik hedef seviyenin üzerinde bulunuyor.

Kur Korumalı Mevduatta Tasfiye Tamamlandı

Yeni OVP döneminin dikkat çeken başlıklarından biri de Kur Korumalı Mevduat uygulamasından çıkış süreci oldu. Gerçek kişiler için hesap açma ve yenileme işlemleri 23 Ağustos 2025'te sona erdirilirken, bu gruptaki 9,6 milyar dolarlık KKM bakiyesi Ağustos 2026'da tamamen sıfırlandı. Tüzel kişiler açısından da hesap açma ve yenileme işlemleri 15 Şubat 2025 itibarıyla sonlandırıldı. Bu kapsamdaki KKM bakiyesi, Ağustos 2025'teki 200 milyon dolarlık seviyeden Aralık 2025 itibarıyla sıfıra indi. KKM'nin tasfiye edilmesiyle birlikte Türk lirası mevduatın toplam mevduat içerisindeki ağırlığı da yükseldi. Ağustos 2023'te toplam mevduatın yüzde 26,2'sine kadar çıkan KKM bakiyesi gerilerken, 28 Ağustos 2026 itibarıyla TL mevduatın toplam mevduattaki payı yüzde 61,5'e ulaştı.

Yeni Dönemde TL Yatırım Araçları Desteklenecek

Yeni OVP'de finansal politikaların temel hedeflerinden biri TL cinsinden yatırım araçlarının daha cazip hale getirilmesi olacak. Kredi büyümesiyle para politikası arasındaki uyum korunurken, yatırım ve ihracat faaliyetlerinin finansmana erişimini kolaylaştıracak uygulamaların sürdürülmesi planlanıyor. Yabancı para mevduatın cazibesini azaltmaya yönelik politikaların yanı sıra Türk lirası mevduatın payının artırılması ve vadelerin uzatılması için uygulamalar devam edecek. Ekonomi yönetimi bu politikalarla cari işlemler dengesinin korunmasını ve sürdürülebilir büyümenin desteklenmesini hedefliyor. İç talebin dengelenmesi ve enflasyon beklentilerinin kontrol altında tutulması amacıyla bireysel krediler ile hedef dışı ticari kredilerde para politikasıyla uyumlu uygulamalar da sürdürülecek.

Finans Sektöründe Yeni Düzenlemeler Geliyor

OVP kapsamında finans sektörünün uluslararası standartlara uyumunun güçlendirilmesi de gündemde. Basel III Final olarak bilinen Basel IV düzenlemelerine uyum sağlamak amacıyla bankaların kamuya yönelik açıklama yükümlülükleri ve ilgili mevzuatta yeni düzenlemeler yapılacak. Finansal sektör düzenlemelerinin sadeleştirilmesi çalışmaları sürdürülürken, bankaların kurumsal yönetim yapıları, iç sistemleri ve sermaye değerlendirme süreçlerinin uluslararası uygulamalarla uyumlu hale getirilmesi amaçlanıyor. Tasarruf finansman şirketlerinin dengeli şekilde büyümesi ve müşterilerin haklarının korunması için de yeni düzenlemeler yapılması planlanıyor. Bunun yanında kalkınma bankacılığının daha etkin hale getirilmesi amacıyla hem mevzuat altyapısının hem de kurumsal yapının güçlendirilmesi hedefleniyor.