Türkiye Emlak Piyasasında İlan Doğrulama Sistemiyle Şeffaflık Dönemi Resmen Başladı

Türkiye gayrimenkul sektöründe uzun süredir beklenen ve sektörün dijitalleşme sürecindeki en kritik virajlardan biri olarak görülen ilan doğrulama düzenlemesi bugün itibarıyla tüm yurtta yürürlüğe girdi. Elektronik İlan Doğrulama Sistemi kısa adıyla EİDS üzerinden yürütülecek olan bu yeni süreç konut ve arsa satışlarında sahte ilanların, fiyat spekülasyonlarının ve bilgi kirliliğinin önüne geçmeyi hedefliyor. Ticaret Bakanlığı tarafından titizlikle hazırlanan bu mevzuat değişikliğiyle birlikte emlak portallarında yer alan yüz binlerce ilanın geçerliliği mercek altına alınacak. Artık mülk sahibi tarafından yetkilendirilmeyen veya kimlik doğrulaması yapılmayan hiçbir gayrimenkul ilanı dijital platformlarda yayına alınamayacak. Sektör temsilcileri bu değişimin emlak piyasasında büyük bir temizlik başlatacağını ve ilk etapta yaklaşık 300 bin ilanın sistem dışı kalarak portallardan silineceğini öngörüyor.

Elektronik İlan Doğrulama Sisteminin İşleyişi Ve Kimlik Doğrulama Detayları

Yeni nesil emlak ticaretinin temelini oluşturan sistem iki ana aşamadan meydana geliyor. Sürecin ilk ayağını oluşturan kimlik doğrulama uygulaması ilan vermek isteyen kişinin e-Devlet üzerinden gerçek bir kişi olduğunu kanıtlamasını şart koşuyor. İkinci ve en can alıcı aşama ise yetki doğrulama kısmında devreye giriyor. Bu aşamada mülk sahibi olan kişi yine dijital sistem üzerinden emlak işletmesine veya ilanı verecek olan yakınına resmi bir yetki tanımlamak zorunda kalıyor. Sistem sadece mülkün asıl sahibi, sahibinin eşi, birinci ve ikinci derece akrabaları ile Ticaret Bakanlığı'ndan yetki belgesi almış profesyonel emlak ofislerinin ilan girişi yapmasına izin veriyor. Bu sayede bir gayrimenkulün aynı anda onlarca farklı kişi tarafından farklı fiyatlarla ilan edilmesi engellenerek piyasadaki fiyat dengesizliği kontrol altına alınmış oluyor.

Piyasadaki Bilgi Kirliliğine Ve Fiyat Manipülasyonuna Son Veriliyor

Emlak platformlarında son yıllarda sıkça karşılaşılan 'kopya ilan' veya 'sahte düşük fiyatlı ilan' gibi yöntemler tüketicileri mağdur ettiği gibi piyasa rayiçlerini de yapay olarak yukarı çekiyordu. Gayrimenkul uzmanları EİDS onayı almış ilanların üzerinde özel bir logonun yer alacağını ve bu logonun tüketici için bir güven sertifikası niteliği taşıyacağını belirtiyor. Manipülatif fiyat artışlarının ana kaynağı olan yetkisiz ilanların elenmesiyle birlikte gerçek alıcı ve satıcılar daha şeffaf bir ortamda buluşma imkanı bulacak. 15 Şubat itibarıyla başlayan bu zorunluluk dönemiyle birlikte ilan platformlarındaki portföy sayısında yüzde 20'ye varan bir azalma yaşanması bekleniyor. Toplamda 1,5 milyonu aşan satılık konut ve arsa stoğu içinde doğrulanmamış olan yaklaşık 300 bin ilanın önümüzdeki haftalarda sistemden tamamen buharlaşacağı tahmin ediliyor.

Sektör Profesyonelleri Ve Tüketiciler İçin Yeni Takvim Belirlendi

Uygulamanın Türkiye genelinde tam kapasiteyle çalışması ve sektörün bu düzene tamamen entegre olması için kademeli bir geçiş planı uygulanıyor. Bugünden itibaren zorunlu hale gelen sistemin piyasa üzerindeki en net etkilerinin 15 Mart tarihinden itibaren hissedilmeye başlanacağı ifade ediliyor. Özellikle kiralık taşınmazların ardından satılık konut, arsa ve iş yerlerinin de sisteme dahil edilmesiyle emlak ticareti tamamen kayıtlı ve denetlenebilir bir yapıya kavuşacak. Profesyonel emlak danışmanları bu düzenlemeyi mesleki itibarın korunması adına atılmış tarihi bir adım olarak nitelendirirken ayakçı olarak tabir edilen ve yetki belgesi bulunmayan kişilerin ilan girmesinin artık imkansız hale geldiğini vurguluyor. Tüketicilerin ise ilanları incelerken mutlaka EİDS onaylı logoyu kontrol etmeleri ve e-Devlet üzerinden gerekli yetkilendirmeleri doğru yaptıklarından emin olmaları gerekiyor.

Yeni Düzenlemenin Gayrimenkul Fiyatları Üzerindeki Muhtemel Etkileri

İlan sayılarındaki ciddi düşüşün fiyatlar üzerinde nasıl bir etki yaratacağı ise merak konusu olmaya devam ediyor. Uzman görüşlerine göre sahte ve şişirilmiş ilanların ortadan kalkmasıyla birlikte ortalama metrekare fiyatlarında bir normalleşme ve durulma yaşanması kuvvetle muhtemel görünüyor. Piyasadaki arz miktarının kağıt üzerinde azalmış gibi görünmesi aslında 'hayalet ilanların' temizlenmesinden ibaret olduğu için gerçek bir arz eksikliği yaratmayacak aksine doğru fiyatlı mülklerin daha hızlı alıcı bulmasını sağlayacak. İlan platformları kendi yazılım altyapılarını Bakanlık sistemine entegre ederek bu doğrulamayı otomatik hale getirmeye başladılar. Önümüzdeki aylarda ilanlardaki rakamların gerçek piyasa verilerini daha doğru yansıtmasıyla birlikte konut alma veya satma niyetinde olan vatandaşların daha sağlıklı kararlar verebileceği bir zemin oluşmuş olacak.