Türkiye'den Otonom Sistemler İçin Yeni Hamle! Avuç İçi Kadar Bilgisayar Tanıtıldı
Türkiye'de insansız sistemler ve yapay zeka teknolojileri alanında geliştirilen yeni bir donanım kullanıma sunuldu. Baykar ve T3 Vakfı ekiplerinin ortak çalışmasıyla geliştirilen T3 Gemstone O1, küçük boyutuna rağmen yüksek işlem gücü sunarken, insansız hava, kara ve deniz araçlarının yanı sıra robotik sistemlerde de kullanılabilecek.
Avuç içine sığabilecek ölçülerde tasarlanan T3 Gemstone O1, özellikle otonom sistemlerin ihtiyaç duyduğu farklı işlem ve kontrol görevlerini tek bir donanım üzerinde toplamayı amaçlıyor. Kartta bulunan 4 TOPS yapay zeka hızlandırıcısı, saniyede 4 trilyona kadar işlem gerçekleştirebiliyor. Sistem; kameralardan ve çeşitli sensörlerden elde edilen verilerin işlenmesi, görüntü analizi, sinyal işleme ve motorların yönetimi gibi görevleri aynı platform üzerinden gerçekleştirebilecek şekilde tasarlandı. Bu yapı, farklı amaçlar için kullanılan birden fazla donanımın oluşturduğu maliyet, ağırlık ve bağlantı karmaşasının azaltılmasını hedefliyor. Kart üzerinde işlemcinin yanı sıra yapay zeka hızlandırıcısı, hareket sensörleri, barometre ve CAN FD gibi otonom sistemlerde ihtiyaç duyulan bileşenler de yer alıyor. Böylece geliştiricilerin bazı temel işlevler için ilave kontrol kartları ve bağlantı ekipmanları kullanmasına gerek kalmaması amaçlanıyor.
İHA, Kara ve Deniz Araçlarında Kullanılabilecek
T3 Gemstone O1'in kullanım alanı yalnızca hava araçlarıyla sınırlı tutulmadı. Donanımın insansız hava araçları, insansız kara araçları ve insansız deniz araçları başta olmak üzere farklı otonom platformlara uyarlanabilmesi planlanıyor. Görüntü ve sinyal işleme, motor kontrolü, komuta-kontrol uygulamaları ve otonom karar mekanizmaları kartın kullanılabileceği başlıca alanlar arasında bulunuyor. Bu sayede aynı geliştirme altyapısının farklı projelerde değerlendirilmesine imkan sağlanması hedefleniyor. Yüksek hızlı veri iletişimini destekleyen bağlantılara sahip olan kartta ayrıca M.2 2280 NVMe yuvası bulunuyor. Raspberry Pi ile uyumlu 40 pinli GPIO bağlantısı ve kamera arayüzleri ise mevcut donanım ve aksesuarların sisteme dahil edilmesini kolaylaştırıyor.
Gençlerin Teknoloji Projelerine Kar Amacı Gütmeden Sunulacak
Projenin dikkat çeken taraflarından biri de eğitim ve gençlik odaklı kullanım modeli oldu. Açık kaynak yazılım ve açık donanım yaklaşımıyla geliştirilen T3 Gemstone O1'in, teknoloji üretmek isteyen öğrenciler ve eğitim kurumları tarafından kullanılabilmesi hedefleniyor. Baykar Genel Müdürü Haluk Bayraktar'ın açıklamasına göre kartın TEKNOFEST takımları, lise ve üniversite öğrencileri ile eğitim kurumlarına malzeme desteği kapsamında kar amacı gütmeden ulaştırılması planlanıyor. Böylece gençlerin insansız sistemler, robotik ve yapay zeka alanındaki projelerinde daha erişilebilir bir geliştirme altyapısına sahip olması amaçlanıyor. T3 Gemstone O1'in özellikle TEKNOFEST kapsamında geliştirilen İHA, İDA, otonom kara aracı ve robotik projelerinde kullanılması bekleniyor. Küçük boyutuyla birlikte işlem, algılama ve kontrol yeteneklerini aynı kartta bir araya getirmesi, geliştiricilerin sistem tasarımlarını daha sade bir yapıya kavuşturmasına imkan sağlayabilir.
Donanımın Teknik Yapısı Öne Çıkıyor
T3 Gemstone O1, dört çekirdekli Cortex-A53 işlemcinin yanı sıra IMG BXS-4-64 GPU ve 4 TOPS yapay zeka hızlandırıcısı ile geliyor. Sistem üzerinde 32 GB eMMC depolama, microSD desteği, Gigabit Ethernet, Wi-Fi ve farklı görüntü aktarım seçenekleri bulunuyor. Kartın görüntü tarafında 7. nesil endüstriyel ISP kullanılırken, RGB-IR, geniş dinamik aralık ve yoğun optik akış gibi özellikler destekleniyor. İki adet MIPI CSI bağlantısı ile HDMI ve DSI arayüzleri de sistemin farklı görüntüleme ihtiyaçlarına uyarlanmasına olanak tanıyor. Donanım tarafında bulunan 9 eksenli IMU ve barometre, otonom platformların hareket ve konum takibine yönelik ihtiyaçlarını doğrudan kart üzerinden karşılamayı hedefliyor. İki adet Cortex-R5F gerçek zamanlı çekirdek ise Linux işletim sisteminin yanında daha hassas ve belirli zamanlamaya ihtiyaç duyan kontrol süreçlerinin yürütülmesine imkan sağlıyor. Kartın CAN FD desteği de motor sürücüleri, servo sistemleri ve diğer alt birimlerle haberleşmede harici bazı bileşenlere duyulan ihtiyacı azaltıyor. 5 ila 12 volt arasında, 5 amperlik DC güç girişi ise özellikle mobil ve otonom platformlarda kullanım için tasarlanmış özellikler arasında yer alıyor.