Türkiye'de Depozito Sistemi Başladı!
Türkiye genelinde çevresel sürdürülebilirlik ve döngüsel ekonomi hedefleri doğrultusunda uygulamaya alınan Zorunlu Depozito Yönetim Sistemi (DYS) ile içecek ambalajlarının geri dönüşümü sağlanacak. Market raflarında yer alan cam, PET ve alüminyum ambalajların üzerindeki 'Depozito' logosu artık tüm satış noktalarında geçerli olacak.
Sistem kapsamında tüketiciler, satın aldıkları içeceklerin bedeline ek olarak ödedikleri depozito ücretini, boş ambalajları Depozito İade Noktaları (BYS) aracılığıyla geri alabilecek. Alışveriş merkezleri, zincir marketler, üniversiteler ve kamu kurumlarına yerleştirilen makineler ve manuel toplama noktaları bu süreci kolaylaştıracak.
Dijital Cüzdan ile Anında Kazanç
İade edilen her ambalaj için belirlenen tutar, tüketicilerin akıllı telefonlarına indirdikleri E-Cüzdan uygulamasına aktarılacak. Bu bakiye, anlaşmalı marketlerde alışverişte kullanılabileceği gibi ulaşım kartlarına da yüklenebilecek.
Çevre ve Ekonomiye Katkı
Bakanlık yetkililerinin açıklamasına göre, sistem tam kapasiteye ulaştığında Türkiye'de yıllık 25 milyar adedi aşan içecek ambalajının en az yüzde 80'i kaynağında ayrıştırılarak toplanacak. Böylece çevre kirliliği azalacak, sanayi için gerekli ham madde yurt içinden karşılanarak ithalat bağımlılığı düşecek.
Uygulama Süreci
Satın Alma: Depozito logosu bulunan ürün alınırken belirlenen bedel ödenir.
İade: Boş ambalaj zarar görmemiş şekilde en yakın iade noktasına bırakılır.
Geri Ödeme: Makine ambalajı tanır ve tutarı dijital cüzdana aktarır.
Geri Dönüşüm: Toplanan ambalajlar yetkili tesislere gönderilerek yeniden ham maddeye dönüştürülür.
11 Soruda Depozito Sistemi
DYS nedir? Belirli bir bedel karşılığı piyasaya sürülen ürünlerin tüketim sonrası iade edilmesi ve ücretin geri ödenmesi esasına dayalı sistemdir.
Ne sağlar? Kaynağında ayrıştırma, doğal kaynakların korunması, enerji tasarrufu ve karbon emisyonlarının azaltılması.
DOA uygulaması nedir? Tüketicilerin iade süreçlerinde kullanacağı mobil uygulamadır.
Nasıl çalışır? Ücretsiz indirilen uygulama ile ambalajlar okutulur, bedel e-cüzdana aktarılır.
Bankacılık entegrasyonu var mı? Türkiye Emlak Katılım Bankası altyapısı üzerinden yürütülür, bakiye banka hesabına aktarılabilir.
Ne zaman tüm ülkede uygulanacak? Sakarya'da başlayan sistem, 2025 sonuna kadar tüm illerde devreye alınacak.
Kimler destek veriyor? Çevre Bakanlığı, TÜÇA, TOBB ve TESK işbirliğiyle yürütülüyor.
Yıllık geri kazanım miktarı? Yaklaşık 25 milyar ambalaj.
Kaç üründe DOA logosu var? 1 Ağustos 2023'ten bu yana 22 milyar ambalaj işaretlenerek piyasaya sürüldü.
Ekonomik katkı? Yıllık yaklaşık 520 milyon euro değerinde katkı sağlanması hedefleniyor.
Hangi ambalajlar kapsama giriyor? Cam, plastik ve alüminyumdan üretilmiş 0,1 ile 3 litre arasındaki tek kullanımlık ambalajlar.