Teknoloji ve Enerji Devrimi Bakırı Zirveye Taşıdı
Uluslararası piyasalarda emtia hareketliliği sürerken, bakır fiyatları tarihi bir dönemçten geçiyor. Yapay zeka veri merkezlerinden gelen yoğun talep artışı ve küresel ölçekte baş gösteren arz sıkıntıları, bakırın libre fiyatını mayıs ayında zirveye taşıdı. Geçen yıldan bu yana yükseliş trendini koruyan kırmızı metal, mayıs ayını yüzde 5'e yakın bir değer kazancıyla kapatmaya hazırlanıyor.
Orta Doğu aksında yaşanan gerilimler ve ABD/İsrail-İran Savaşı'nın patlak vermesi, küresel ekonomik aktivite üzerinde ilk etapta baskı oluşturarak bakır fiyatlarında kısa süreli geri çekilmelere yol açmıştı. Ancak savaşın ardından petrol tedarik zincirinde yaşanan aksaklıklar, dünya genelinde yenilenebilir enerji kaynaklarına olan ilgiyi hızlandırdı. Yenilenebilir enerji altyapısının ana bileşenlerinden biri olan bakıra yönelik talep patlaması, fiyatların kayıplarını hızla telafi ederek yeniden yükselişe geçmesini sağladı. Mart ayında yüzde 6 değer kaybeden bakır, nisan ayındaki yüzde 6'lık yükselişinin ardından mayısta da tırmanışını sürdürdü.
Küresel Arz Zincirinde Üst Üste Tıkanmalar Yaşanıyor
Bakır fiyatlarının rekor kırmasındaki en büyük etkenlerden biri de tedarik zincirinde yaşanan küresel krizler oldu. Hürmüz Boğazı'nda meydana gelen aksaklıklar nedeniyle kükürt tedariki olumsuz etkilendi. Bu durum, cevher ayrıştırma işlemi için sülfürik aside ihtiyaç duyan Zambiya ve Kongo Demokratik Cumhuriyeti gibi büyük üreticilerin bakır üretim hatlarında darboğaza yol açtı. Dünyanın en büyük bakır üreticisi Şili'de de üretimin düşmesiyle birlikte piyasadaki arz-talep dengesi tamamen talep lehine bozuldu.
Üretim Krizleri ve Çin'in Yoğun Talebi Fiyatları Destekliyor
Arz endişelerini körükleyen bir diğer gelişme ise ABD merkezli madencilik şirketi Freeport'tan geldi. Şirketin Endonezya'da bulunan Grasberg madeninde yaşanan 'ıslak cevher' problemi sebebiyle, bakır üretiminin 2027 yılı sonuna kadar tam kapasiteye ulaşamayacağı açıklandı. Küresel arz bu gelişmelerle daralırken, en büyük tüketici konumundaki Çin'in bakır ithalatını güçlü bir şekilde sürdürmesi fiyatlardaki yukarı yönlü baskıyı artırdı. Yaşanan bu küresel gelişmelerle birlikte bakırın libresi 13 Mayıs'ta 6,67 dolarla tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaştı. Bakır, yılbaşından bu yana ise yatırımcısına yüzde 11 oranında getiri sağladı.