Depoyu Doldurmak İçin Son Günler: Motorinde 4,20 TL'lik Zam Geliyor!

Küresel piyasalarda yaşanan sıcak gelişmeler ve hammadde maliyetlerindeki hızlı tırmanış iç piyasadaki akaryakıt fiyatlarını doğrudan vurmaya devam ediyor. Enerji piyasalarından sızan son bilgilere göre gece yarısından itibaren geçerli olmak üzere motorinin litre satış fiyatına 4,20 TL tutarında dev bir zam yapılması planlanıyor. Tüketicilerin bütçesini doğrudan etkileyecek olan bu fahiş artışla birlikte Türkiye'nin pek çok büyük şehrinde motorinin litre fiyatı ilk kez 80 TL eşiğini aşarak tarihi bir rekor kırmış olacak.

Sektör temsilcileri tarafından aktarılan veriler doğrultusunda bu gece hesaplanan ham zam miktarının aslında 5,50 TL seviyesine kadar ulaştığı görülüyor. Fiyat istikrarını korumak amacıyla yürürlükte tutulan eşel mobil mekanizması sayesinde bu artışın 1,27 TL tutarındaki kısmı devlet tarafından Özel Tüketim Vergisi imkanları kullanılarak karşılanacak. Ancak bu son müdahalenin ardından motorindeki vergi payı tamamen tükendiği için bundan sonraki tüm fiyat hareketleri doğrudan tüketiciye yansıtılacak.

Küresel Gerilimler Petrol Ve Motorin Fiyatlarını Tırmandırıyor

Dünya genelinde jeopolitik risklerin aniden tırmanması enerji koridorlarında çok ciddi bir arz krizini beraberinde getirdi. Orta Doğu coğrafyasında Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasında gün geçtikçe tırmanan askeri ve siyasi gerilim, küresel deniz ticaretinin en kritik geçiş noktası olan Hürmüz Boğazı üzerindeki seyir güvenliğini tehlikeye soktu. Bu durum ham petrol sevkiyatında aksamalara yol açarken uluslararası piyasalarda Brent petrolün varil fiyatının kısa sürede 100 dolar sınırının üzerine fırlamasına neden oldu.

Tüm bu gelişmelerin yanı sıra dünyanın en büyük işlenmiş yakıt tedarikçilerinden biri olan Rusya'nın dizel ihracatını resmi olarak durdurma kararı alması da küresel motorin arzını daralttı. Yaşanan bu çift taraflı baskı sonucunda uluslararası borsalarda motorinin metrik ton fiyatı bir anda 1280 dolar seviyesine kadar tırmandı. Halen 1270 dolar bandında işlem görmeye devam eden ürün fiyatları, Türkiye gibi enerji ithalatçısı ülkelerin iç pazar maliyetlerini hızla yukarı çekiyor.

Özel Tüketim Vergisi Desteğinin Sona Ermesi Piyasaları Sarsıyor

Sektör kaynaklarının değerlendirmelerine göre bu gece uygulanacak fiyat düzenlemesi akaryakıt piyasasında tarihi bir dönüm noktasını simgeliyor. Hükümetin uzun süredir pompa fiyatlarındaki aşırı artışları yumuşatmak adına uyguladığı eşel mobil sistemi, bu son zam dalgasıyla birlikte motorin ürünü için tamamen işlevsiz hale gelecek. Gece uygulanacak 4,20 TL'lik net zammın ardından motorin üzerindeki Özel Tüketim Vergisi tutarı tamamen sıfırlanmış olacak.

Vergi kalkanının tamamen devre dışı kalması önümüzdeki dönemde akaryakıt piyasasını doğrudan uluslararası dalgalanmaların kucağına itiyor. Bugüne kadar fırlayan maliyetlerin önemli bir kısmını vergi gelirlerinden feragat ederek emen devlet mekanizması, motorinde sıfır vergi sınırına dayandığı için artık koruma sağlayamayacak. Bu durum önümüzdeki süreçte yaşanabilecek en ufak bir küresel artışın dahi herhangi bir süzgeçten geçmeden anında tabelalara yansımasına yol açacak.

Benzin Fiyatları İçin De Yeni Zam Sinyalleri Geliyor

Motorin tarafında yaşanan bu tarihi yükselişin ardından gözler benzin grubuna çevrilmiş durumda. Akaryakıt sektörü aktörleri, uluslararası ürün fiyatlarındaki artış trendinin sadece dizel ile sınırlı kalmadığını, benzin maliyetlerinin de benzer bir baskı altında olduğunu dile getiriyor. Mevcut piyasa şartları ve döviz kurundaki hareketlilik göz önüne alındığında, önümüzdeki haftanın ilk günü olan pazartesi gününden itibaren benzin litre fiyatlarına da ciddi bir zammın yapılması gündemde yer alıyor.

Piyasa uzmanları, benzin grubunda da vergi marjlarının oldukça daraldığına dikkat çekerek tüketicileri yeni fiyat artışlarına karşı uyarıyor. Taşımacılık ve lojistik maliyetlerini doğrudan artıran bu durumun, önümüzdeki günlerde iğneden ipliğe tüm tüketim maddelerinin fiyatlarına zincirleme bir zam olarak yansıması kaçınılmaz görülüyor. Sektör paydaşları, akaryakıttaki bu genel yükseliş dalgasının genel enflasyon rakamları üzerinde de baskı oluşturacağını vurguluyor.

Eşel Mobil Sistemi Olmasaydı Rakamlar Üç Haneli Olacaktı

Geçtiğimiz mart ayının ilk günlerinde devreye sokulan eşel mobil düzenlemesi başlatıldığında motorinin litresindeki Özel Tüketim Vergisi miktarı yaklaşık 14 TL seviyesinde bulunuyordu. Aradan geçen zaman zarfında uluslararası piyasalardan gelen büyük zam dalgaları bu vergi miktarından kademeli olarak düşülerek vatandaşın pompada hissettiği acı hafifletilmeye çalışıldı. Eğer bu koruyucu vergi mekanizması işletilmemiş olsaydı, artan ürün maliyetleri ve vergi yüküyle birlikte fiyatlar çok daha korkutucu boyutlara ulaşacaktı.

Sektörün üst düzey yetkilileri, akaryakıt fiyatlandırma mantığında ürünün ham fiyatının üzerine önce Özel Tüketim Vergisi eklendiğini, ardından oluşan toplam rakam üzerinden %20 oranında Katma Değer Vergisi hesaplandığını hatırlatıyor. Eğer mart ayından bu yana uygulanan eşel mobil desteği sağlayan vergi esnekliği bulunmasaydı, bugün motorinin litre fiyatı 100 TL sınırına dayanmış olacaktı. Devletin vergi gelirlerinden feda ettiği bu süreç, fiyatların üç haneli rakamlara ulaşmasını engellemiş olsa da verginin tamamen bitmesiyle birlikte yeni bir dönemin kapısı aralandı.