AR-GE'de Tarihi Rekor! Türkiye'nin 2025 Yılı Rakamları Dikkat Çekti
Türkiye'nin bilim, teknoloji ve inovasyon alanındaki yatırımlarına ilişkin 2025 yılı verileri açıklandı. Araştırma ve geliştirme faaliyetlerine ayrılan kaynakta yaşanan yükseliş, ülkenin teknoloji odaklı büyüme hedefleri açısından önemli bir gösterge olarak değerlendirildi.
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan 2025 yılı Araştırma ve Geliştirme Faaliyetleri Araştırması sonuçlarını değerlendirdi. Açıklanan rakamlara göre Türkiye'nin AR-GE harcamaları bir önceki yıl 19,8 milyar dolar seviyesindeyken 2025 yılında 24,8 milyar dolara yükseldi. AR-GE faaliyetlerine ayrılan bütçedeki artışın yanı sıra bu alanda görev yapan araştırmacı ve çalışanların sayısında da önemli bir seviyeye ulaşıldı. Türkiye genelindeki AR-GE insan kaynağının 318 bine çıkması, araştırma faaliyetlerinin farklı sektörlerde genişlediğini ortaya koydu.
AR-GE Yatırımlarında Şirketlerin Payı Yüzde 65'e Ulaştı
Açıklanan istatistiklerde dikkat çeken başlıklardan biri de özel sektörün araştırma ve geliştirme çalışmalarındaki ağırlığı oldu. Türkiye'deki toplam AR-GE harcamalarının yüzde 65'i şirketler tarafından gerçekleştirildi. Bu tablo, işletmelerin yeni teknolojiler geliştirme, üretim süreçlerini iyileştirme ve rekabet güçlerini artırma konusunda araştırma faaliyetlerine daha fazla kaynak ayırdığını gösterdi.
AR-GE harcamalarının gayrisafi yurt içi hasıla içerisindeki oranı ise yüzde 1,55 olarak kayıtlara geçti. Böylece araştırma ve geliştirme yatırımlarının Türkiye ekonomisindeki yeri de açıklanan verilerle ortaya konuldu. Bakan Kacır, üniversitelerden teknoparklara, tasarım merkezlerinden teknoloji girişimlerine kadar geniş bir yapının bu gelişimde etkili olduğunu belirtti. Türkiye'nin araştırma altyapısını güçlendirmeye yönelik çalışmaların sürdüğünü ifade etti.
AR-GE Alanında Kadın Araştırmacıların Payı Dikkat Çekti
2025 yılı verileri, araştırma ve geliştirme sektöründeki kadın istihdamına ilişkin önemli rakamları da beraberinde getirdi. Türkiye'deki toplam AR-GE insan kaynağının yüzde 34,1'ini kadınlar oluşturdu. Yükseköğretim kurumlarında görev yapan AR-GE çalışanları arasında kadınların oranı ise yüzde 48,1 olarak açıklandı.
Özellikle üniversitelerde kadın araştırmacıların güçlü bir paya sahip olması, bilimsel çalışmalar ve akademik araştırmalar açısından dikkat çeken gelişmeler arasında yer aldı. Araştırma faaliyetlerinde insan kaynağının genişlemesi, Türkiye'nin bilimsel üretim kapasitesinin artırılması ve teknoloji alanında yetişmiş uzman ihtiyacının karşılanması bakımından önem taşıyor.
Yüksek Teknolojili Üretimde AR-GE Harcamaları Öne Çıktı
İmalat sanayisindeki araştırma ve geliştirme yatırımlarının hangi alanlarda yoğunlaştığı da açıklanan raporda yer aldı. Verilere göre imalat sanayisinde gerçekleştirilen AR-GE harcamalarının yüzde 47,7'si yüksek teknoloji alanında faaliyet gösteren girişimlerden geldi.
Orta-yüksek teknoloji sektörlerinde faaliyet gösteren işletmelerin toplam harcamalar içerisindeki payı ise yüzde 40,7 oldu. Bu oranlar, sanayide teknoloji yoğun üretimin ve yenilikçi çalışmaların önemli bir yer tuttuğunu gösterdi.
Özellikle yüksek teknolojiye dayalı üretim yapan şirketlerin AR-GE yatırımlarındaki ağırlığı, Türkiye'nin sanayi dönüşümü açısından öne çıkan başlıklardan biri oldu. Yeni ürünlerin geliştirilmesi, üretim teknolojilerinin yenilenmesi ve uluslararası pazarlarda rekabet gücünün artırılması için araştırma faaliyetlerinin önemi giderek artıyor.
Bakan Kacır: Türkiye'nin İnovasyon Ekosistemi Güçleniyor
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, açıklanan rakamların Türkiye'nin araştırma ve geliştirme alanında kaydettiği ilerlemeyi gösterdiğini belirtti. Üniversitelerin, teknoparkların, AR-GE ve tasarım merkezlerinin yanı sıra yenilikçi girişimlerin de bu sürece katkı sunduğunu ifade etti.
Kacır, Türkiye'nin araştırmacıları ve teknoloji geliştiren kuruluşlarıyla birlikte inovasyon kapasitesini geliştirmeyi sürdürdüğünü vurguladı. Açıklanan veriler, özellikle özel sektörün AR-GE harcamalarındaki yüksek payı ve yüksek teknoloji alanındaki yatırımlarıyla Türkiye'nin teknoloji odaklı üretim hedeflerinin ön plana çıktığını gösterdi.