45 ilde Araştırıldı, 4 Yeni Bitki Türü Bulundu! Eşinin Adını Verdi
Selçuk Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü akademisyenleri, Türkiye'nin biyolojik zenginliğini gözler önüne seren devasa bir araştırmaya imza attı. TÜBİTAK destekli yürütülen geniş kapsamlı proje çerçevesinde, Orta Toroslar coğrafyasında daha önce bilim literatüründe hiç yer almamış 4 yeni kayagülü türü keşfedildi. Türkiye'nin floral çeşitliliğini zenginleştiren bu önemli araştırma, uluslararası alanda saygınlığıyla bilinen Plants dergisinde yayımlanarak dünya çapında tescillendi.
Akademik kadrodan Prof. Dr. Kuddisi Ertuğrul, Prof. Dr. Tuna Uysal, Doç. Dr. Meryem Bozkurt, Doç. Dr. Emrah Şirin, Doç. Dr. Hakkı Demirelma ve Doç. Dr. Burcu Yılmaz Çıtak'tan oluşan uzman heyet, Türkiye genelinde tam 45 ilde saha çalışması yürüterek adeta iğneyle kuyu kazdı. Saha araştırmalarında Konya, Karaman ve Antalya bölgelerinden toplanan yaklaşık 1500 bitki örneği laboratuvar ortamına taşındı. Yurt içindeki 15 ve yurt dışındaki 10 farklı uluslararası herbaryumda bulunan 2 bin 500'e yakın örneği de inceleyen uzmanlar; morfolojik, moleküler, taksonomik, polen ve kromozom analizleri sonucunda bu 4 türün tamamen benzersiz olduğunu kanıtladı.
Keşfedilen Yeni Türlere Vefa Borcu İsimleri
Bilim dünyasına kazandırılan endemik bitkilerin isimlendirme aşaması ise oldukça duygusal ve dikkat çekici hikayelere sahne oldu. Çalışmayı yöneten Prof. Dr. Kuddisi Ertuğrul, zorlu saha çalışmalarında kendisine her zaman destek olan eşini unutmadı ve yeni türlerden birine Aethionema Kadriye Sultan adını verdi. Bitkilerin ilk fotoğrafını çekerek keşif sürecini başlatan doğa fotoğrafçısı bir öğretmenin ismi de unutulmayarak bitkiye Aethionema Uysali adı verildi. Diğer iki yeni tür ise keşfedildikleri coğrafyaların izlerini taşıyacak şekilde Aethionema Beyşehirense (Beyşehir Kayagülü) ve Aethionema Ermenekense (Göktepe Kayagülü) olarak literatürdeki yerini aldı.
Dünya Genelindeki Kayagülü Türlerinin Merkezi Türkiye
Araştırma sonuçları, kayagülü cinsinin ana vatanının ve dünyadaki gen merkezinin net bir şekilde Türkiye coğrafyası olduğunu bir kez daha kanıtladı. Dünya genelinde yaklaşık 70 tür barındıran bu bitki ailesinin 51 türü Türkiye topraklarında yaşam alanı buluyor. En dikkat çekici detay ise bu 51 türün 37 tanesinin sadece Türkiye'ye özgü, yani endemik olması olarak kayıtlara geçiyor. Komşu ülkelerde nadiren görülen bu özel bitki grubu, Anadolu topraklarının sahip olduğu biyolojik mirasın ne kadar eşsiz olduğunu küresel ölçekte ortaya koyuyor.