- Haberler
- Bilim Teknoloji
- Akdeniz'in Dengesi Değişiyor! İstilacı Türler İçin Yeni Dönem
Akdeniz'in Dengesi Değişiyor! İstilacı Türler İçin Yeni Dönem
İklim değişikliğiyle birlikte Akdeniz'de deniz suyu sıcaklıklarının yükselmesi, Kızıldeniz üzerinden bölgeye ulaşan istilacı türlerin yaşam alanlarını genişletmesine zemin hazırlıyor. Uzmanlar, geçmişte geçici olarak görülen bazı türlerin artık Akdeniz'de üreyip kalıcı topluluklar oluşturduğuna dikkat çekiyor.
Haberin Özeti
- • Akdeniz’de yükselen deniz suyu sıcaklıkları, Kızıldeniz kökenli istilacı türlerin bölgede kalıcı popülasyonlar oluşturmasını kolaylaştırıyor.
- • Aslan balığı ve balon balığı gibi bilinen türlerin yanı sıra farklı canlı gruplarından çok sayıda yeni türün bölgeye yerleşmesi, Akdeniz’in besin zincirini ve ekolojik yapısını değiştiriyor.
- • Mersin Üniversitesi ekipleri, Mersin Körfezi’nde gerçekleştirdikleri dalışlarla istilacı türlerin yayılımını takip ederken, bazı türlerin zehirli olması nedeniyle insan sağlığı açısından da dikkat gerektirdiği belirtiliyor.
Mersin Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Deniz Ayas, Akdeniz’deki değişimin yalnızca yeni balık türlerinin ortaya çıkmasıyla sınırlı olmadığını belirterek, yaşanan dönüşümün ekosistemin genel yapısını etkilediğini ifade etti. Deniz suyundaki sıcaklık artışının, Kızıldeniz kökenli canlıların bölgeye uyum sağlamasını kolaylaştırdığı belirtiliyor. Süveyş Kanalı'nın açılmasıyla birlikte Kızıldeniz'den Akdeniz'e tropikal türlerin geçişinin başladığını aktaran Ayas, son yıllarda bu canlıların sayısında belirgin artış görüldüğünü söyledi. İklim değişikliği nedeniyle daha sıcak hale gelen Akdeniz’in, istilacı türler açısından daha elverişli bir ortama dönüştüğü ifade ediliyor.
Akdeniz’in Besin Zinciri Değişiyor
Uzmanlara göre yaşanan değişim, yalnızca tür çeşitliliğindeki artışla değerlendirilemeyecek kadar kapsamlı. İstilacı canlıların ekosistemdeki ağırlığının artması, yani biyokütlenin değişmesi, Akdeniz’deki doğal dengeyi de dönüştürüyor. Prof. Dr. Ayas, özellikle aslan balığı, balon balığı ve sokar balığı gibi kamuoyunun yakından tanıdığı türlerin yaşanan dönüşümün yalnızca görünen kısmı olduğunu belirtti. Planktonlardan deniz çayırlarına, balıklardan deniz kestanelerine kadar farklı canlı gruplarından yeni türlerin Akdeniz’e yerleştiği ve bunun ekosistemin bütününü etkileyen bir süreç olduğu kaydedildi. Bu tablo, bilim dünyasında "Akdeniz'in tropikalleşmesi" olarak tanımlanan sürecin daha belirgin hale geldiğine işaret ediyor. Kızıldeniz kökenli türlerin çoğalmasıyla birlikte yalnızca canlı çeşitliliğinin değil, türler arasındaki beslenme ilişkilerinin de değiştiği belirtiliyor. Böylece Akdeniz’in alışılmış ekolojik yapısı giderek farklı bir karakter kazanıyor.
Mersin Körfezi’nde İstilacı Türler Takip Ediliyor
Mersin Üniversitesi bünyesinde oluşturulan araştırma ekibi de yaşanan değişimi yakından takip ediyor. Mersin Körfezi’nde belirli aralıklarla gerçekleştirilen dalışlarda deniz canlılarının dağılımı ve istilacı türlerin yoğunluğu inceleniyor. Prof. Dr. Ayas, yapılan gözlemlerde çizgili gargur türünün bölgede en yaygın istilacı canlılardan biri olarak öne çıktığını belirtti. Bunun yanı sıra çizgili kardinal, dikenli deniz kestanesi, aslan balığı, sokar, asker, kedi ve balon balığı gibi çok sayıda türün de Akdeniz’de yaşam alanı oluşturduğu ifade edildi. Araştırmacılar, bazı istilacı türlerin yalnızca ekolojik açıdan değil, insan sağlığı bakımından da dikkatle takip edilmesi gerektiğine işaret ediyor. Özellikle balon balığı, aslan balığı ve sokar balığı gibi türlerin zehir içerebildiği, bazı deniz kestanesi türlerinde de düşük miktarda zehir bulunduğu aktarılıyor. Akdeniz’deki değişimin önüne tamamen geçilmesinin mümkün olmayabileceğini belirten uzmanlar, sürecin düzenli bilimsel çalışmalarla izlenmesi ve elde edilen veriler doğrultusunda gerekli tedbirlerin geliştirilmesi gerektiğini vurguluyor.
Bakmadan Geçme