24 Saat Vardiya Yapanlar Dikkat: Yargıtay'dan Önemli Karar Geldi!

Özel bir sağlık kuruluşunda ambulans şoförü olarak görev yapan bir çalışan, çalışma hayatı boyunca hakkı olan fazla mesai ve resmi tatil ücretlerinin tarafına ödenmediğini öne sürerek işinden ayrıldı. Mağdur olduğunu ifade eden çalışan, alamadığı işçilik alacaklarının tahsili amacıyla konuyu yargıya taşıdı ve hastane yönetiminden hak ettiği tüm ödemelerin yapılmasını talep etti. Yasal haklarını almak isteyen işçi, mesai saatlerinin oldukça ağır şartlarda gerçekleştiğini beyan etti.

Söz konusu taleplere karşı çıkan hastane yönetimi ise iddiaların gerçeği yansıtmadığını savundu. İşverenin avukatları, çalışanın mesai düzeninin mevzuata uygun şekilde yürütüldüğünü ve herhangi bir alacağının bulunmadığını ileri sürerek davanın reddedilmesini istedi. Taraflar arasındaki bu anlaşmazlık, yerel mahkemede başlayan sürecin ardından üst mahkemelere taşındı.

İstinaf Mahkemesinin Sağlık Çalışanı Lehine Verdiği Kararın Detayları

Yerel mahkemenin kararının ardından dosya bölge adliye mahkemesine taşındı ve istinaf incelemesine tabi tutuldu. Bölge adliye mahkemesi, sağlık sektörünün kendine özgü ağır ve kesintisiz çalışma koşullarını göz önünde bulundurarak değerlendirmede bulundu. Özel hastanelerde ve acil sağlık hizmetlerinde görev yapan personelin uzun saatler boyunca yüksek stres altında görev yaptığını vurgulayan mahkeme, çalışanın beyanlarını haklı buldu.

İstinaf mahkemesi tarafından yapılan değerlendirmede, 24 saatlik vardiya sisteminde görev alan personelin zamanının büyük bir kısmını görev yerinde geçirdiği ifade edildi. Mahkeme, bu uzun vardiya süresinin neredeyse tamamının aktif çalışma süresi olarak kabul edilmesi gerektiğine hükmederek işçi lehine bir karar verdi. Ancak hastane yönetiminin bu karara itiraz etmesi üzerine dosya en yüksek yargı merciine gönderildi.

Yargıtay Dairesinin Kesintisiz Mesai Süresi Hakkındaki Değerlendirmesi

Dosyayı detaylıca inceleyen Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, bölge adliye mahkemesinin kararına katılmayarak farklı bir hukuki yaklaşım benimsedi. Yüksek mahkeme, 24 saatlik kesintisiz vardiyalarda çalışan personelin gün boyunca tamamen aktif bir şekilde çalışmasının fiilen mümkün olmadığını belirtti. İnceleme sonucunda, gün içerisindeki yemek, çay ve kişisel ihtiyaç molalarının yanı sıra bekleme sürelerinin de dikkate alınması gerektiği vurgulandı.

Yargıtay tarafından verilen kararda, ambulans şoförünün 24 saatlik nöbet süresi boyunca fiilen işte geçirdiği zaman ile dinlenme aralarının ayrıştırılması gerektiği ifade edildi. Bir çalışanın insan fizyolojisi gereği 24 saat boyunca aralıksız direksiyon başında veya görevde olamayacağına dikkat çekilerek, bu tür vardiyalarda günlük azami çalışma süresinin en fazla 14 saat olarak kabul edilebileceği belirtildi.

Hesaplama Hataları Ve Kararın Çalışma Hayatına Etkileri

Yüksek mahkeme kararında ayrıca, yerel ve istinaf mahkemelerinde yapılan fazla mesai hesaplamalarındaki teknik hatalara da değinildi. Dosya içeriğinde yer alan bilgilere göre, çalışanın yıllık izinli olduğu dönemlerin de fazla mesai hesabına dahil edildiği saptandı. Yargıtay, işçinin fiilen çalışmadığı izin günlerinde fazla mesai yapmış gibi gösterilmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu belirterek kararı bozdu.

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi tarafından alınan bu karar, özellikle 24 saat esasına göre vardiyalı çalışan binlerce sağlık personeli ve güvenlik görevlisi için emsal niteliği taşıyor. Bundan sonraki süreçte benzer davalarda, 24 saatlik vardiyanın tamamı değil, en fazla 14 saatlik kısmı çalışma süresi olarak baz alınacak. Bu durum, işçi ve işveren arasındaki fazla mesai alacağı hesaplamalarında belirleyici bir parametre olarak uygulanacak.